CHP İzmir Milletvekili Prof. Dr. Ümit Özlale, Suudi Arabistan’la yapılan enerji yatırım anlaşmasını değerlendirdi. Anlaşmadaki yüzde 50 yerlilik şartını ve düşük maliyeti olumlu bulduğunu ifade eden Özlale, bu tür büyük ölçekli projelerde sisteme denge getirmek adına depolama yatırımlarının da eşzamanlı planlanması gerektiğini belirtti. Sisteme yük getirecek yatırımların uzun vadede maliyet yaratabileceğine işaret etti.
Fiyatlar, bir mucize ya da lütuf değil
Özlale’ye göre bugün 2,5-3 cent/kWh bandında açıklanan fiyatlar ne bir mucize ne de bir lütuf. Benzer ışınım seviyelerine sahip ülkelerde bu fiyatların standart olduğunu ifade ederek, Türkiye’de geçmiş yıllarda uygulanan politikaların enerji fiyatlarını yapay biçimde şişirdiğini hatırlattı. Özellikle 2017–2021 yılları arasında verilen 13,3 cent/kWh’ye kadar çıkan alım garantilerinin Türkiye’yi uzun yıllar pahalı enerjiye mahkûm ettiğini dile getirdi.
Geçmişte doğru politikalar uygulansaydı...
Enerji yatırımlarında Avrupa’nın aksine, Türkiye’nin teknolojik ilerlemeye rağmen fiyat güncellemesi yapmaktan kaçındığını öne süren Özlale, bu durumun altında rant mekanizmasının yattığını söyledi. Yatırım bağlantılarının “tanıdıklara” verilmesinden, lisanssız üretimin kapsam dışına çıkarılmasına kadar birçok hatalı adımın bugünkü tabloyu hazırladığını savundu. Özlale, enerji anlaşmasının piyasa açısından doğru bir adım olduğunu ancak bu seviyelere çok daha önce ulaşılabileceğini belirterek, “Eğer geçmişte doğru politikalar uygulansaydı bugün 2,5 cent seviyeleri bir sansasyon olarak değil küresel piyasanın doğal bir gerekliliği olarak görülecekti” dedi.
