Türkiye Gazeteciler Cemiyeti (TGC), Türkiye Gazeteciler Sendikası (TGS), Türkiye Yayıncılar Birliği (TÜRKYAYBİR), Türkiye Yazarlar Sendikası (TYS) ve PEN Türkiye, İBB Başkanı Ekrem İmamoğlu’nun savunmalarının bir araya getirildiği “Millet Şahidimdir” adlı kitap hakkında alınan karara ilişkin ortak açıklama yayımladı.
Kuruluşlar, 1,5 aydır Silivri Cezaevi’nde tutuklu bulunan İmamoğlu’nun savunmalarını içeren kitabın henüz baskı aşamasındayken dağıtımının ve satışa sunulmasının yasaklanmasını eleştirdi.
“Basılmamış kitabın yasaklanması kaygı verici”
Ortak açıklamada, henüz basılmamış bir kitaba yönelik kararın toplumun bilgi edinme hakkına müdahale anlamına geldiği belirtilerek şu ifadelere yer verildi:
“Basılmamış kitabın yasaklanması toplumun bilgi edinme hakkına yönelik müdahale anlamına gelmektedir. Ekrem İmamoğlu'nun savunmalarını bir araya getiren Millet Şahidimdir adlı kitabın, henüz baskı aşamasındayken İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı'nın talebi üzerine dağıtımının ve satışa sunulmasının yasaklanması sürecini kaygıyla takip ediyoruz.”
“Yayıncılık faaliyetinin kendisine müdahale”
Açıklamada, kitapların serbest şekilde yayımlanarak okurlara ulaşabilmesinin ifade ve düşünce özgürlüğünün ayrılmaz bir parçası olduğu vurgulandı. Kuruluşların ortak açıklaması şöyle devam etti:
“Bir kitap henüz yayınlanmamış ve içeriği bilinmezken verilen bu engelleme kararı, yayıncılık faaliyetinin kendisine ve toplumun bilgi edinme hakkına yönelik müdahale anlamına gelmektedir. İnsan Hakları Evrensel Bildirgesi'nin 19. Maddesi ifade, yayınlama ve okuma özgürlüklerini; Anayasamızın 25. Maddesi düşünce ve kanaat özgürlüğünü, Anayasamızın 26. Maddesi düşünceyi açıklama ve yayma özgürlüğünü güvence altına almaktadır; Anayasamızın 28. maddesi de çok nettir: ‘Basın hürdür, sansür edilemez.’
Karara dayanak gösterilen 5187 sayılı Basın Kanunu’nun 3. Maddesi Basın Özgürlüğü başlığını taşır ve ikinci fıkrası basın özgürlüğünün ancak demokratik bir toplumun gereklerine uygun olarak sınırlanabileceğini belirtir. Henüz basımı dahi tamamlanmamış bir esere yönelik önleyici tedbir (sansür) uygulanması, fıkrada belirtilen ‘demokratik toplum düzeninin gerekleri’ ilkesinin de açık ihlalidir; hukuki bir tedbir olmaktan çıkıp açık bir ön sansür niteliği taşımaktadır.
Anayasamızda, kanunlarımızda ve uluslararası sözleşmelerle güvence altına alınmış olan bu hak ve özgürlüklerin korunmasını talep ediyoruz; düşünce, ifade, yayınlama ve okuma özgürlüklerine yönelik her türlü baskıya karşı durmaya; kitapların özgürce dolaşabildiği bir toplumsal ortam için çalışmaya devam edeceğimizi belirtiyoruz.”
