İran heyetinin ABD ile yürütülmesi planlanan barış müzakereleri öncesinde Pakistan’ın başkenti İslamabad’da gerçekleştirdiği temaslar sürerken, kritik görüşme öncesine ait bir toplantı görüntüsü kamuoyuna yansıdı. İran basınında paylaşılan karede, heyetin Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif ile yapacağı görüşme öncesinde hazırlık toplantısı yaptığı görüldü.
Kapsamlı hazırlık süreci yürütüldü
Sızdırılan fotoğrafta İran Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf’ın toplantıda konuşma yaptığı, masada yer alan içecekler ve katılımcıların not alması dikkat çekti. Görüntü, heyetin görüşme öncesinde kapsamlı bir hazırlık süreci yürüttüğünü ortaya koydu.
Ön koşul kabul edilmedi
İran heyeti başkanı Kalibaf, Pakistan’daki temaslar öncesinde yaptığı açıklamalarda Lübnan’da ateşkes sağlanması gerektiğini belirtirken, İran’a ait dondurulmuş varlıkların serbest bırakılmasını ön koşul olarak dile getirdi. İran basını, bu şartların kabul edilmesi halinde görüşmelerin başlayacağını aktardı. ABD tarafının İran’a ait dondurulmuş fonların serbest bırakılması şartını kabul ettiği belirtilirken, İranlı bir yetkili bu durumu “iyi niyet testi” ve kalıcı barış anlaşmasına yönelik ciddiyet göstergesi olarak değerlendirdi. İran’ın uluslararası hesaplarda bulunan dondurulmuş varlıklarının değerinin 100 milyar ile 120 milyar dolar arasında olduğu ifade ediliyor.
ABD Başkan Yardımcısı tarafından temsil edilecek
Bugünkü görüşmelerde ABD tarafını Başkan Yardımcısı JD Vance liderliğindeki heyet temsil edecek. Heyette Beyaz Saray Özel Temsilcisi Steve Witkoff ve Jared Kushner da yer alacak. İran tarafında ise heyete Kalibaf liderlik ederken, Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, Savunma Konseyi Genel Sekreteri Ali Ekber Ahmediyan, İran Merkez Bankası Başkanı ve bazı milletvekilleri de görüşmelere katılacak. Tarafların görüşmeleri doğrudan mı yoksa dolaylı olarak mı gerçekleştireceği ise henüz netlik kazanmadı.
Görüşmelerde, ABD’nin İran’ın zenginleştirilmiş uranyumu ve Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılmasına odaklanan 15 maddelik teklifinin yanı sıra İran’ın boğazın kontrolü, geçiş ücretleri, bölgesel askeri operasyonların sona erdirilmesi ve yaptırımların kaldırılmasını içeren 10 maddelik planının ele alınması bekleniyor. Müzakerelerde ayrıca Lübnan’daki gelişmelerin de önemli başlıklardan biri olacağı ifade ediliyor. İsrail’in ateşkes sonrasında Hizbullah’a yönelik saldırılarını sürdürmesi, sürecin ilerleyişine ilişkin soru işaretlerine neden olurken, İran’ın ateşkesin Lübnan’ı da kapsaması yönündeki ısrarının masada yer alacağı belirtiliyor.
