Lokantacılar Federasyonu tarafından da kabul edilen proje, Ankara ile birlikte eş zamanlı olarak İzmir’de de başlatılacak. Lokantacılar projeye komisyonlardan çok daha düşük bir abonelik ücreti ödeyerek dahil olurken yapay zeka destekli uygulama sayesinde lokantacılar öğleden sonra ellerinde kalan yemekleri 1-2 kilometre çevresindeki kişilere duyurarak satma yolunu da bulacak. İzmir Lokantacılar Odası Başkanı Doğan Kılıç, uygulama sayesinde Türkiye’ye büyük bir hizmet yapacaklarını belirterek, hem esnafı, hem de vatandaşları kısa bir süre sonra hizmete girecek uygulamayı kullanmaya davet etti.
EN BÜYÜK ZARARI VATANDAŞLAR GÖRÜYOR
Yeni Bakış’a, yakalamaç adlı uygulamayı DEPARK’ta bulunan Leveland A.Ş’nin kurucusu Mustafa Bozkır ile birlikte anlatan Kılıç, “Yemek sipariş platformlarının uyguladığı komisyon oranları esnafı perişan ediyor. Bu firmalar yüzde 46’lara varan komisyonlar alıyor. Kurye masrafı, KDV, komisyon ve vergi derken tüm yük esnafın sırtına biniyor. Esnaf da bu maliyeti zorunlu olarak fiyatlara yansıttığı için en büyük zararı yine vatandaş görüyor. Üstelik vatandaşlar da bu duruma fazla alıştı. Adam oturduğu binanın 7. katından, hemen altındaki kebapçıdan bile uygulama üzerinden sipariş veriyor. Uygulamaların aldığı bu yüksek komisyonlar, indirim kampanyaları (joker vb.) ve ekstra kesintiler yüzünden esnaf çok ağır bir yük altında eziliyor. Federasyon ve oda bünyesinde esnafı korumak adına yeni bir adım atılıyor. Daha önce sistemdeki bazı aksaklıklar ve yüksek komisyon oranları esnafı mağdur etmekteydi. Sektördeki dev firmaların ‘yüzde 0 komisyon’ vaatleriyle sisteme dahil olup ardından komisyonları yüzde 40–46 seviyelerine kadar çıkarmasına karşı, ‘Yakalamaç’ adında yeni bir platform ile anlaşma sağlandı.
HEM LOKANTACI HEM VATANDAŞ KAZANACAK
Projeyi aynı zamanda Yönetim Kurulu Üyesi olduğu Türkiye Lokantacılar Federasyonu’na da kabul ettiren Kılıç, kısa bir süre içinde imzalanacak protokolün ardından uygulamanın hizmete gireceğini söyledi. Federasyon çatısı altında yürütülen projenin pilot bölgesinin Ankara olarak belirlendiğini, eş zamanlı olarak İzmir’de de, İzmir Lokantacılar Odası öncülüğünde faaliyete geçeceğini belirten Kılıç, “Kurye ve teknik altyapısı hazır olan sistemde siparişler yakalamac üzerinden alınacak; hem vatandaş, hem de esnaf kazanacak” diye konuştu.
TEKELLEŞMEYE “DUR” DEMEYE ÇALIŞACAĞIZ
Uygulamayı geliştiren şirketin kurucusu Mustafa Bozkır ise, yaygın olan 3 yemek platformunun birleşerek tekelleştiğini belirterek esnafı köşeye sıkıştırdığını belirterek, şunları söyledi: “Yemek sipariş platformlarındaki yüksek komisyon oranlarına ve sektördeki tekelleşmeye karşı alternatif bir model geliştirdik. Mevcut yemek platformlarının kurye masraflarıyla birlikte yüzde 40 ila 46’lara varan yani her 1000 TL’de 400-460 TL gibi yüksek komisyon oranları alması; esnafın kira, personel ve ürün maliyetlerini karşılamasını imkansız hale getiriyor. Üstelik Türkiye’nin üç büyük platformunun tek bir çatı altında toplanarak küresel ölçekte tekelleşmesi, hem esnafı köşeye sıkıştırıyor hem de yemek fiyatları üzerinde suni bir enflasyon baskısı oluşturuyor. Leveland A.Ş. tarafından geliştirilen bu yeni platform, esnafa yüksek komisyon yükü bindirmek yerine çok cüzi bir abonelik bedeli modeli sunmayı hedefliyor. Sistem aynı zamanda esnafın elinde kalan yemeklerin israf olmasını önlemek için yapay zeka teknolojisini devreye sokuyor: Gün sonuna doğru tezgahta kalan yemekler (örneğin dönercide akşam saatlerinde kalan dönerler) için esnaf, yapay zeka aracılığıyla birkaç dakika içinde özel bir kampanya oluşturabiliyor. Oluşturulan kampanya, dükkanın çevresindeki birkaç kilometrelik yarıçapta bulunan kullanıcılara anında bildirim olarak gönderiliyor. Böylece hem esnafın ürünü çöpe gitmeyip ertesi güne kalmadan satılıyor hem de vatandaş daha uygun fiyata yemeğe ulaşabiliyor. Karşımızda milyar dolarlık devasa platformların ve muhtemel pazar engelleri bulunmasına rağmen esnafı koruyan, komisyon baskısını ortadan kaldıran ve tüketicinin daha uygun fiyatla yemeğe ulaşmasını sağlayan bu modelin kısa sürede kendi pazarını oluşturacağına inanıyoruz.”
