Torbalı’nın Subaşı Mahallesi’nde metal tozu üretimi gerçekleştirilen tesiste 1 Ekim’de patlama meydana geldi. Patlamada 7 işçi yaralanırken, yaralılardan 3’ünün durumunun ağır olduğu bildirildi. Olayın ardından ilgili kurumlar tarafından soruşturma başlatılırken, patlamanın kesin nedenine ilişkin resmi bir açıklama yapılmadı.
TMMOB Makina Mühendisleri Odası İzmir Şubesi, yaptığı açıklamada yaralanan işçilere geçmiş olsun dileklerini ileterek, olayın nedeninin henüz ortaya konulmadığı aşamada kesin bir değerlendirme yapılmasının doğru olmayacağını belirtti. Açıklamada, metal tozu üretimi gibi yangın ve patlama risklerinin özel olarak değerlendirilmesini gerektiren sanayi faaliyetlerinde güvenli üretim koşullarının oluşturulması ve bu koşulların sürekliliğinin sağlanmasının önemine dikkat çekildi.
Açıklamada, metal tozlarının üretimi, depolanması ve işlenmesi sırasında çok sayıda teknik unsurun birlikte değerlendirilmesi gerektiği kaydedildi. Kullanılan malzemenin özellikleri ve tane boyutunun yanı sıra üretim prosesinin koşulları, havalandırma ve toz toplama sistemleri, statik elektrik ile diğer olası tutuşturucu kaynakların patlama riskleri açısından önem taşıdığı belirtildi.
Güvenli üretimin yalnızca tek bir önleme bağlı olmadığına dikkat çekilen açıklamada, doğru mühendislik uygulamalarının yanı sıra uygun ekipman seçimi, düzenli bakım ve kontroller ile etkin kamu denetiminin birlikte yürütülmesi gerektiği ifade edildi.
Makina Mühendisleri Odası İzmir Şubesi, patlamanın ardından yapılacak incelemenin yalnızca patlamanın meydana geldiği bölgeye veya olay sırasında ortaya çıkan koşullara odaklanmaması gerektiğini bildirdi. Açıklamada, tesisin proses güvenliğinin, ilgili mevzuat kapsamında yerine getirilmesi gereken şartların, kullanılan ekipmanların, bakım ve kontrol süreçlerinin ve işçi sağlığı ve iş güvenliği uygulamalarının bir bütün olarak ele alınması gerektiği belirtildi.
Açıklamada ayrıca tesiste yürütülen faaliyetlere ilişkin kamuoyuna yansıyan bilgilere de dikkat çekildi. Buna göre tesiste metal tozu üretiminin yanı sıra metal içerikli atıkların geri kazanımına yönelik faaliyetlerin ve kapasite artışı süreçlerinin de bulunduğu ifade edildi.
TMMOB Makina Mühendisleri Odası İzmir Şubesi’nin açıklamasında, 2025 yılında tesiste tehlikeli ve tehlikesiz atıkların fiziksel yöntemlerle geri kazanılmasına yönelik yıllık 6 bin 660 ton kapasiteli bir proje için Çevresel Etki Değerlendirmesi (ÇED) sürecinin başlatıldığı bilgisinin kamuoyuna yansıdığı belirtildi.
Bu kapsamda, meydana gelen patlamanın yalnızca olay anındaki teknik koşullar bakımından değil, tesisin yürüttüğü faaliyetlerin ilgili mevzuat kapsamında değerlendirilmesi, gerekli izinlerin bulunup bulunmadığı ve denetim süreçlerinin etkin biçimde uygulanıp uygulanmadığı yönlerinden de incelenmesi gerektiği kaydedildi.
Açıklamada işçilerin çalışma koşullarına ilişkin başlıkların da araştırılması gerektiği belirtildi. Çalışanların kayıtlı istihdam edilip edilmediği, işçi sağlığı ve iş güvenliği kapsamında gerekli eğitimlerin verilip verilmediği ve sağlık gözetimlerinin yapılıp yapılmadığına ilişkin kamuoyuna yansıyan iddiaların ilgili kurumlar tarafından incelenmesi gerektiği ifade edildi.
Makina Mühendisleri Odası İzmir Şubesi, işçi sağlığı ve iş güvenliğinin çalışma hayatının diğer unsurlarından bağımsız değerlendirilemeyeceğini belirterek, patlamanın ardından yürütülecek incelemenin bütüncül şekilde gerçekleştirilmesi gerektiğini vurguladı.
Açıklamada, olayın nedeni ve sorumluları henüz ortaya konulmadan herhangi bir işletmenin hedef gösterilmesinin amaçlanmadığı da belirtildi. Asıl sorumluluğun, yaşanan olayın bütün yönleriyle ortaya çıkarılması ve gerekli denetimlerin eksiksiz şekilde gerçekleştirilmesi olduğu ifade edildi.
TMMOB Makina Mühendisleri Odası İzmir Şubesi, başta Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı ile Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı olmak üzere ilgili tüm kamu kurumlarına, kendi görev ve yetki alanları kapsamında gerekli inceleme ve denetimleri etkin biçimde gerçekleştirme çağrısında bulundu.
Açıklamada, bu tür kazaların ardından yalnızca olayın nedeninin araştırılmasının yeterli olmayacağı, benzer kazaların tekrar yaşanmaması için gerekli önlemlerin alınması ve kamu kurumlarının denetim görevlerini etkin biçimde yerine getirmesinin sağlanması gerektiği kaydedildi.
Makina Mühendisleri Odası İzmir Şubesi, güvenli çalışma ortamlarının oluşturulmasında bilim ve tekniğin gereklerine uygun mühendislik hizmetleri ile etkin kamusal denetimin temel koşullar arasında bulunduğunu belirterek, Torbalı’daki patlamanın tüm yönleriyle araştırılması gerektiğini bildirdi.
