AFAD ve MTA Genel Müdürlüğü tarafından yürütülen "Türkiye Diri Faylarının Paleosismolojik Özelliklerinin Belirlenmesi Projesi" kapsamında gerçekleştirilen saha çalışmalarının ilk etabı 25 Nisan-2 Mayıs tarihleri arasında tamamlandı. TÜBİTAK Marmara Araştırma Merkezinin katkıları ve farklı üniversitelerden akademisyenlerin katılımıyla gerçekleştirilen çalışmalar kapsamında Şirvan ve Pervari ilçelerindeki fay hatları incelendi. AFAD Başkanlığı Deprem Bilim Kurulu Üyesi ve Dokuz Eylül Üniversitesi Deprem Araştırma ve Uygulama Merkezi Müdürü Prof. Dr. Hasan Sözbilir başkanlığındaki 6 kişilik araştırma ekibi, iki ilçenin kırsal kesimlerinde saha çalışması gerçekleştirdi.
İncekaya ve Köprüçay köylerinde hendekler açıldı
Araştırmalar kapsamında İncekaya ve Köprüçay köylerinin kırsalında fay hattı üzerinde hendekler açıldı. Hendeklerde fayın geçmiş dönemlerdeki hareketleri incelenirken, bölgede daha önce meydana gelen depremlerin zamanlarının belirlenmesine yönelik çalışmalar yürütüldü. Prof. Dr. Hasan Sözbilir, yapılan incelemelerde fayın geçmişte yüzeye kadar ulaşarak yıkıcı deprem ürettiğine ilişkin bulgular gözlemlediklerini açıkladı.
Fay hattının uzunluğu yaklaşık 100 kilometre
Şirvan-Pervari fay hattının yaklaşık 100 kilometre uzunluğunda olduğunu belirten Sözbilir, fayın farklı segmentlerden oluştuğunu bildirdi. Yapılan çalışmalar sonucunda fayın bazı kollarının 7 büyüklüğüne kadar deprem üretme potansiyeline sahip olduğu tespit edildi. Sözbilir, araştırmalarda fayın geçmişteki hareketlerinin yanı sıra son kırılma zamanının ve deprem tekrarlama periyodunun da belirlenmeye çalışıldığını kaydetti.
Siirt ve Şırnak çevresindeki yerleşimler etkilenebilir
Fayın yeniden hareket etmesi durumunda oluşabilecek etkiler hakkında bilgi veren Sözbilir, Siirt, Şirvan, Pervari ve Şırnak çevresindeki yerleşimlerin önemli ölçüde etkilenebileceğini ifade etti. Çalışmalarda fayın en son ne zaman kırıldığının ortaya çıkarılması ve deprem tekrarlama periyodunun belirlenmesi hedefleniyor.
6 Şubat depremlerinin ardından geniş kapsamlı proje başlatıldı
Afyon Kocatepe Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Çağlar Özkaymak da saha çalışmalarının 6 Şubat 2023 depremlerinin ardından başlatılan geniş kapsamlı proje çerçevesinde yürütüldüğünü belirtti. Özkaymak, araştırmalarda fayın son kırılma tarihinin ve deprem tekrarlama periyodunun belirlenmeye çalışıldığını, elde edilecek sonuçların bölgedeki deprem riskinin daha iyi anlaşılmasına katkı sağlayacağını bildirdi.
Fay hattında yeni hendekler açılacak
Araştırma ekibinin Şirvan-Pervari fay hattının farklı kollarındaki çalışmalarını sürdüreceği belirtildi. İlerleyen süreçte farklı noktalarda yeni hendeklerin açılması ve fayın geçmişte meydana getirdiği depremlere ilişkin tarihlendirme çalışmalarının yapılması planlanıyor. Tarihlendirme çalışmalarının tamamlanmasının ardından elde edilen sonuçların kamuoyuyla paylaşılacağı bildirildi.
