Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), Ekim 2026 dönemine ilişkin İktisadi Yönelim İstatistikleri ve Reel Kesim Güven Endeksi sonuçlarını yayımladı. İmalat sanayinin mevcut durumunu ve gelecek döneme yönelik beklentilerini ortaya koyan verilere göre, mevsimsellikten arındırılmamış Reel Kesim Güven Endeksi (RKGE) bir önceki aya kıyasla 2,2 puan azalarak 99,8'e düştü. Mevsimsellikten arındırılmış endeks ise 1,4 puanlık gerilemeyle 101,1 seviyesinde gerçekleşti.
Reel Kesim Güven Endeksi ekim ayında geriledi
TCMB tarafından açıklanan ekim ayı İktisadi Yönelim Anketi, 1-14 Ekim 2026 tarihleri arasında imalat sanayinde faaliyet gösteren 1.965 iş yerinin katılımıyla gerçekleştirildi. Anket sonuçları, işletmelerin verdiği yanıtların ağırlıklandırılması ve toplulaştırılmasıyla hesaplandı.
Endeksi oluşturan göstergeler incelendiğinde, genel ekonomik gidişata ilişkin değerlendirmeler, gelecek üç aydaki üretim hacmi, son üç aydaki toplam sipariş miktarı ve mevcut toplam sipariş miktarı endeksi aşağı yönlü etkiledi.
Buna karşılık mevcut mamul mal stokları, sabit sermaye yatırım harcamaları, gelecek üç aya ilişkin istihdam beklentileri ve ihracat sipariş miktarına yönelik değerlendirmeler endekse artış yönünde katkı sağladı.
Sanayicilerin sipariş beklentilerinde değişim yaşandı
İmalat sanayinde faaliyet gösteren işletmelerin son üç aya ilişkin değerlendirmeleri, üretim ve siparişlerdeki değişimi ortaya koydu.
Son üç aylık dönemde üretim hacminin arttığını bildiren işletmeler lehine olan seyir, önceki aya göre zayıfladı. İhracat sipariş miktarının azaldığını belirten işletmeler lehine olan seyirde de zayıflama kaydedildi.
İç piyasa siparişlerinde ise önceki dönemde artış bildiren işletmeler lehine olan görünüm, ekim ayında azalış bildirenler lehine değişti.
Mevcut toplam sipariş miktarının mevsim normallerinin altında olduğunu belirten işletmelerin değerlendirmeleri güçlendi. Mamul mal stoklarında ise mevsim normallerinin üzerinde stok bulunduğunu bildirenler lehine olan seyir, stokların mevsim normallerinin altında olduğunu bildirenler lehine döndü.
Üretim ve istihdam beklentilerinde farklılaşma
Gelecek üç aylık döneme ilişkin beklentilerde üretim hacmi ve iç piyasa sipariş miktarında artış öngören işletmeler lehine olan seyir zayıfladı.
Buna karşılık ihracat sipariş miktarında artış bekleyen işletmeler lehine olan seyir güç kazandı.
İstihdam beklentilerinde de artış yönlü değerlendirmeler önceki aya göre güçlendi. İşletmelerin gelecek 12 aylık döneme ilişkin sabit sermaye yatırım harcaması beklentilerinde de benzer bir gelişme kaydedildi.
Üretici fiyatları beklentisi yüzde 30,4'e geriledi
Merkez Bankası verilerine göre, imalat sanayinde gelecek 12 aylık dönem sonuna ilişkin yıllık Üretici Fiyat Endeksi (ÜFE) beklentisi bir önceki aya kıyasla 0,6 puan azalarak yüzde 30,4 oldu.
İşletmelerin son üç aylık dönemde ortalama birim maliyetlerinin arttığına ilişkin değerlendirmelerinde belirgin bir değişiklik yaşanmadı.
Gelecek üç ayda maliyet artışı bekleyen işletmeler lehine olan seyir ise bir miktar güçlendi. Aynı dönemde satış fiyatlarının artacağını öngören işletmeler lehine olan seyirde zayıflama görüldü.
Sanayide üretimi en fazla talep yetersizliği kısıtladı
Ekim ayı anket sonuçlarında işletmelerin üretimini sınırlandıran faktörler de yer aldı.
Ankete katılan iş yerlerinin yüzde 55,6'sı üretim faaliyetlerini kısıtlayan herhangi bir faktör bulunmadığını bildirdi. Üretiminde kısıtlayıcı faktör belirten işletmeler arasında ise en yüksek oran talep yetersizliğinde kaydedildi.
İşletmelerin yüzde 12,8'i talep yetersizliğini üretimlerini kısıtlayan en önemli unsur olarak gösterdi. Mali imkânsızlıklar yüzde 9,1, hammadde ve ekipman yetersizliği yüzde 9,0, işgücü yetersizliği yüzde 8,5 ve diğer faktörler yüzde 5,0 oranında gerçekleşti.
Temmuz ayında üretimini kısıtlayan herhangi bir faktör bulunmadığını bildiren işletmelerin oranı yüzde 56,9 seviyesindeydi. Aynı dönemde talep yetersizliğini en önemli kısıtlayıcı faktör olarak gösterenlerin oranı ise yüzde 12,7 olarak kaydedilmişti.
Bu verilerle birlikte üretimini kısıtlayan faktör bulunmadığını bildiren işletmelerin oranı temmuz ayına göre 1,3 puan azalırken, talep yetersizliğini öne çıkaran işletmelerin oranı 0,1 puan arttı.
