Ankara 23’üncü İdare Mahkemesi, kamusal alanlarda sahipsiz köpeklerin kontrolsüz beslenmesini yasaklayan Ankara Valiliği İl Hayvanları Koruma Kurulu kararını iptal etti. Mahkeme, doğrudan yasaklama yerine kontrollü besleme alanlarının oluşturulması ve faaliyetlerin yer, zaman ile hijyen şartları bakımından düzenlenmesi gerektiğine hükmetti.
Ankara Valiliği İl Hayvanları Koruma Kurulu’nun kamusal alanlarda sahipsiz köpeklerin kontrolsüz şekilde beslenmesinin yasaklanmasına ilişkin kararı yargıya taşındı. Ankara 23’üncü İdare Mahkemesi, söz konusu düzenlemeyi inceleyerek yasağın iptaline karar verdi. Mahkeme kararında, sahipsiz hayvanların beslenmesine ilişkin risklerin doğrudan yasaklama yöntemiyle değil, daha sınırlı ve denetimli tedbirlerle giderilebileceği değerlendirmesine yer verildi.
Kurul 6 Kasım 2025’te yasak kararı aldı
Ankara Valiliği İl Hayvanları Koruma Kurulu’nun 6 Kasım 2025 tarihli toplantısında, kamusal alanlarda sahipsiz köpeklerin kontrolsüz şekilde beslenmesinin yasaklanmasına karar verildi. Alınan kararda, kontrolsüz besleme noktalarının kaldırılması ve yasağa uymayan kişiler hakkında Kabahatler Kanunu’nun 32’nci maddesi kapsamında idari yaptırım uygulanması öngörüldü.
HAYTAP Hayvan Hakları Federasyonu, İl Hayvanları Koruma Kurulu tarafından alınan kararın kaldırılması talebiyle Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü’ne başvurdu. Genel Müdürlüğün başvuruyu reddetmesinin ardından HAYTAP Hayvan Hakları Federasyonu, söz konusu işlemin iptali istemiyle dava açtı.
DKMP düzenlemenin gerekçelerini mahkemeye sundu
Ankara 23’üncü İdare Mahkemesi’nde görülen davada Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü, söz konusu düzenlemenin sahipsiz köpeklerin gerçekleştirebileceği saldırıların önlenmesi, halk sağlığının korunması ve hijyenik olmayan besleme faaliyetlerinin engellenmesi amacıyla yapıldığını savundu.
Savunmada, kontrolsüz besleme sonucunda bırakılan yiyecek ve yemek artıklarının fare ve haşere gibi canlıları ortama çekebileceği ifade edildi. Ayrıca otoyol, çevre yolu ve bağlantı rampalarına bırakılan yem ve yemek artıklarının trafik açısından tehlike oluşturabileceği belirtildi.
Mahkeme doğrudan yasaklamayı ölçülü bulmadı
Mahkeme kararında, yürürlükte bulunan mevzuat kapsamında sahipsiz köpeklerin bakımevlerine alınmasının ve sahiplendirilinceye kadar burada barındırılmasının öngörüldüğü belirtildi. Ancak bu düzenlemelerin eksiksiz biçimde uygulanabilmesi için yeterli sayıda bakımevinin yapılması, mevcut bakımevlerinin koşullarının iyileştirilmesi ve sahipsiz hayvanların toplanmasına ilişkin çalışmaların gerçekleştirilmesinin belirli bir süre gerektirdiğine dikkat çekildi.
Mahkeme, Ankara İl Hayvanları Koruma Kurulu kararının dava konusu olan 4’üncü maddesiyle besleme faaliyetlerine yönelik doğrudan bir yasak getirildiğini belirtti. Kararda, mevcut geçiş sürecinde kontrolsüz ve gelişigüzel beslemenin ortaya çıkarabileceği risklerin tamamen yasaklama yoluyla değil, besleme faaliyetlerinin belirli kurallar çerçevesinde disipline edilmesi ve denetim altına alınması yoluyla giderilebileceği ifade edildi.
Kontrollü besleme alanları oluşturulabileceği belirtildi
Mahkeme kararında, kontrollü besleme alanlarının oluşturulmasının sahipsiz hayvanların yetkili kurumların gözetimi altında, hijyenik şartlarda, düzenli ve sağlıklı besinlerle beslenmesine imkan sağlayabileceğine dikkat çekildi.
Besleme faaliyetlerinin gerçekleştirileceği yerlerin ve zamanların belirlenebileceği, kullanılacak besinlerin ve besleme koşullarının düzenlenebileceği, faaliyetlerin hijyen şartlarına bağlanabileceği belirtilirken, bu tür daha sınırlı tedbirler yerine doğrudan yasaklama yöntemine başvurulmasının orantılı ve ölçülü olmadığı değerlendirildi.
Mahkeme, bu gerekçeler doğrultusunda besleme faaliyetlerine yönelik tam yasak yerine kontrollü ve denetlenebilir yöntemlerin uygulanabileceğine hükmetti.
“Kontrolsüz besleme” ifadesinin tanımına dikkat çekildi
Mahkemenin kararında üzerinde durduğu bir diğer konu ise İl Hayvanları Koruma Kurulu kararında kullanılan “kontrolsüz besleme” ifadesi oldu. Mahkeme, söz konusu ifadenin mevzuatta açık biçimde tanımlanmadığını belirtti.
Bu durumun uygulamada farklı yorumların ortaya çıkmasına ve belirsizlik yaşanmasına neden olabileceği değerlendirmesinde bulunuldu.
Kararda, sahipsiz hayvanların beslenmesi konusunun kamu düzeni ve genel sağlık kapsamında değerlendirildiği, bu nedenle idarenin söz konusu alanda düzenleme yapma yetkisinin bulunduğu ifade edildi. Bununla birlikte yapılacak düzenlemelerde insanların yaşam hakkı ve güvenliği ile çevrenin korunmasının yanı sıra hayvanların yaşamının ve refahının da gözetilmesi gerektiği vurgulandı.
Mahkeme daha sınırlı tedbirlerin uygulanabileceğine hükmetti
Mahkeme, sahipsiz köpeklerin bakımevlerine alınmasına ilişkin mevzuatın tam olarak uygulanmasına kadar geçen süreçte besleme faaliyetlerinin tamamen yasaklanması yerine farklı tedbirlerin hayata geçirilebileceğini belirtti.
Kararda, besleme faaliyetlerinin yapılacağı yer ve zamanların belirlenmesi, besleme koşullarının düzenlenmesi ve hijyen şartlarının getirilmesi gibi daha sınırlı uygulamaların mümkün olduğu ifade edildi. Buna rağmen doğrudan yasaklama yönteminin tercih edilmesi hukuka uygun bulunmadı.
Ankara 23’üncü İdare Mahkemesi, söz konusu işlemin hukuka uygun, rasyonel, belirli, ölçülü ve kamu yararına uygun bir idari işlem olarak kabul edilemeyeceği sonucuna ulaşarak Ankara Valiliği İl Hayvanları Koruma Kurulu’nun kamusal alanlarda sahipsiz köpeklerin kontrolsüz beslenmesine yönelik yasak kararını iptal etti.
