“Terörsüz Türkiye” süreci kapsamında kabul edilen Milli Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun’un uygulanmasına yönelik çalışmalar hız kazanıyor. Sürecin takibi, koordinasyonu ve uygulamasından sorumlu Takip ve Değerlendirme Kurulu, 24 Ağustos Pazartesi günü ilk kez toplanacak. Kurulun ilk toplantısında süreç boyunca görev yapacak alt kurulların oluşturulması ve çalışma usullerinin ele alınması bekleniyor.
7595 sayılı Kanun, TBMM Genel Kurulu’nda 10 Ağustos’ta 467 kabul, 87 ret ve 7 çekimser oyla kabul edilerek yasalaştı. Düzenleme 18 Ağustos’ta Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi.
Kurula Cevdet Yılmaz başkanlık edecek
Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz’ın başkanlık edeceği Takip ve Değerlendirme Kurulu’nda Adalet, Dışişleri, İçişleri ve Milli Savunma bakanlarının yanı sıra Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreteri, MİT Başkanı ve MGK Genel Sekreteri yer alacak.
Kurulun ilk toplantısında çalışma usullerinin yanı sıra süreç boyunca görev yapması planlanan alt kurulların yapısı ve görev alanlarının değerlendirilmesi bekleniyor.
İlk gündem silah teslimi
Oluşturulması planlanan alt kurullardan ilkinin silahların teslimi ve sahadaki doğrulama mekanizmasına odaklanması öngörülüyor. Bu yapının silahların nerede, hangi takvim doğrultusunda ve hangi yöntemle teslim edileceğine ilişkin süreci takip etmesi planlanıyor.
Süreç kapsamında teslim olan örgüt mensuplarının hukuki durumlarının değerlendirilmesi amacıyla adli işlemler için de ayrı bir yapı oluşturulması planlanıyor. Bu kurulda Adalet Bakanlığı yetkilileri ile uygulamada görev alacak hakim ve savcıların katkı vermesi öngörülüyor.
Adli işlemlere yönelik kurulun dosyaları kişilerin hukuki statülerine göre sınıflandırması hedefleniyor. İnfazın ertelenmesine ilişkin nihai kararın ise alt kurul tarafından değil, infaz hakimi tarafından verilmesi öngörülüyor.
Sosyal uyum için çalışma yapılacak
Silah bırakarak Türkiye’ye dönecek örgüt mensuplarının sosyal uyum ve rehabilitasyonuna yönelik de bir kurul oluşturulması planlanıyor.
Bu yapıda Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı ile Sağlık Bakanlığı bünyesindeki psikolog, psikiyatrist, hekim ve sosyal hizmet uzmanlarının görev alması öngörülüyor.
Yasadan yararlanmak isteyen kişilerin başvuru ve kayıt işlemlerinin yürütülmesi amacıyla ayrıca bir çalışma grubunun kurulması bekleniyor. Sürecin alt kurullar üzerinden yürütülmesine ilişkin hazırlıkların kurulun ilk toplantısında ele alınması bekleniyor.
Uygulama için MGK teyidi gerekiyor
Kanundaki hükümlerin uygulanmaya başlaması, PKK/KCK ve bağlantılı oluşumların fiili varlığına son verdiğinin ve kontrolündeki silah ile mühimmatı teslim ettiğinin güvenlik kurumlarınca tespit edilmesi şartına bağlandı.
Bu tespitin Milli Güvenlik Kurulu kararıyla teyit edilmesi ve söz konusu kararın Resmi Gazete’de yayımlanması gerekiyor. Kanunun yürürlüğe ilişkin mekanizması da bu şartların gerçekleşmesine bağlanmış durumda.
MGK kararının Resmi Gazete’de yayımlanmasının ardından yasada öngörülen 6 aylık başvuru sürecinin başlaması bekleniyor.
Düzenleme hangi suçları kapsıyor?
TBMM Genel Kurulu’nda 467 oyla kabul edilen düzenleme; PKK/KCK terör örgütünü kurma veya yönetme, örgüte üye olma, bilerek ve isteyerek yardım etme, örgüt propagandası yapma ile örgütün faaliyeti kapsamında işlenen bazı suçlara yönelik geçici hükümler içeriyor. Ayrıca örgüt lehine işlenen ve Terörizmin Finansmanının Önlenmesi Hakkında Kanun’da düzenlenen bazı suçlar da düzenlemenin kapsamında bulunuyor.
Düzenlemeye göre 15 yıldan fazla hapis cezasını gerektiren suçlarda 10 yıl, 15 yıl veya daha az hapis cezasını gerektiren suçlarda ise 5 yıl erteleme uygulanabilecek. Bu süreçte soruşturmaların durması, davaların askıya alınması ve şartları sağlayan hükümlülerin tahliye edilmesi öngörülüyor.
Erteleme süresi içerisinde yeniden “terör suçu” işlenmesi halinde erteleme kararının kaldırılması öngörülüyor.
Kasten öldürme suçları kapsam dışında
Örgüt faaliyeti kapsamında işlenen kasten öldürme suçları ile 1 Haziran 2005’ten önce işlenen ve müebbet veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasını gerektiren suçlar düzenleme dışında bırakıldı.
Bu nedenle PKK lideri Abdullah Öcalan’ın söz konusu hükümlerden yararlanamayacağı belirtiliyor.
Düzenlemeden yararlanacak kişiler için ayrıca 2 ila 3 yıl arasında siyaset yasağı uygulanması öngörülüyor.
Yeni yasal düzenlemeler gündeme gelebilir
Sürecin ilerlemesi ve terör tehdidinin ortadan kalktığının değerlendirilmesi halinde ikinci aşamada yeni yasal düzenlemelerin gündeme gelmesi bekleniyor.
Bu kapsamda Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun, Terörle Mücadele Kanunu, Türk Ceza Kanunu ve Siyasi Partiler Kanunu başta olmak üzere çeşitli alanlarda yeni değişikliklerin tartışılması öngörülüyor.
Takip ve Değerlendirme Kurulu’nun 24 Ağustos Pazartesi günü yapacağı ilk toplantıyla birlikte, kanunda öngörülen uygulama mekanizmasına ilişkin çalışmaların da başlaması bekleniyor.
