Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır, Türkiye'nin ilk kez ev sahipliği yapacağı 77. Uluslararası Uzay Kongresi'nin 5-9 Ekim tarihleri arasında gerçekleştirileceğini belirterek, bu süreçte küresel uzay gündeminin Türkiye'de şekilleneceğini söyledi. Kongre öncesinde düzenlenen Bakanlar ve Parlamenterler Toplantısı'nın ardından açıklamalarda bulunan Kacır, organizasyona 111 ülkeden 12 binden fazla kişinin katılmasının beklendiğini, 40'tan fazla astronotun da kongrede yer alacağını bildirdi.
Kongreye 8 binden fazla bilimsel makale başvurusu yapıldığını aktaran Kacır, etkinliğin yalnızca bilimsel çalışmaların paylaşılacağı bir organizasyon olmadığını, aynı zamanda uzay teknolojileri alanında faaliyet gösteren şirketlerle teknoloji girişimlerini buluşturacak ekonomik ve ticari bir platform niteliği taşıdığını ifade etti.
Küresel Uzay Ekonomisi Masaya Yatırılacak
Kacır, değeri 600 milyar doları aşan küresel uzay ekonomisinin geleceğinin de IAC 2026'nın önemli gündem başlıklarından biri olacağını belirtti. Uzayın daha etkin kullanılmasına ilişkin bilimsel ve teknolojik çalışmaların yanı sıra farklı ülkelerdeki araştırmacıların, şirketlerin ve girişimlerin uzay ekosistemine daha fazla katkı sağlamasının yollarının ele alınacağını söyledi.
Kongrenin uzay çalışmalarından elde edilen kazanımların daha geniş bir kesime ulaşmasına yönelik görüşmeler açısından da önem taşıdığını kaydeden Kacır, Türkiye'nin Milli Teknoloji Hamlesi ve Milli Uzay Programı kapsamında yürüttüğü çalışmaların uluslararası katılımcılara aktarılacağını belirtti.
İnsanlı Uzay Çalışmaları Sürecek
Türkiye'nin ilk astronotları Alper Gezeravcı ve Tuva Cihangir Atasever'in gerçekleştirdiği misyonlara değinen Kacır, insanlı uzay araştırmalarında yeni bir döneme girildiğini söyledi. Gezeravcı'nın Uluslararası Uzay İstasyonu'nda 13, Atasever'in yörünge altı uçuşunda ise 7 bilimsel deney gerçekleştirdiğini hatırlattı.
Türk bilim insanlarının farklı ülkeler tarafından yürütülen uzay misyonlarına dahil edilmesine yönelik çalışmaların süreceğini belirten Kacır, Türk sanayisinin de uluslararası uzay projelerinde daha fazla tedarikçi olarak yer almasının hedeflendiğini bildirdi.
Uydu Teknolojilerinde Yeni Projeler Hazırlanıyor
Türkiye'nin uydu teknolojilerinde geliştirdiği kabiliyetlere de değinen Kacır, İMECE ile metre altı çözünürlükte görüntüleme uydusu geliştirebilen ülkeler arasına girildiğini söyledi. Türkiye'nin ilk milli haberleşme uydusu TÜRKSAT 6A ile kendi haberleşme uydusunu geliştirebilen 11 ülkeden biri haline geldiğini ifade etti.
Uydu teknolojilerinde yüzde 80'in üzerinde yerli üretim kabiliyeti oluşturulduğunu belirten Kacır, geliştirme ve test süreçlerinin Türkiye'nin kendi altyapısıyla gerçekleştirilebildiğini kaydetti. İMECE-2 ve İMECE-3 projeleriyle görüntüleme uydularında yeni aşamalara geçileceğini, TÜRKSAT 7A'nın da yerli imkanlarla geliştirilip üretileceğini açıkladı.
Ay Misyonu İçin 2027 Hedefi
Türkiye'nin derin uzay çalışmalarına hazırlandığını söyleyen Kacır, Ay Misyonu için 2027 yılını işaret etti. Türk mühendisler, bilim insanları ve araştırmacıların çalışmalarıyla yüzde 87 yerlilik oranında geliştirilen Ay uzay aracının 2027'nin ilk aylarında gönderilmesinin planlandığını belirtti.
Kacır, misyonun gerçekleşmesi halinde Türkiye'nin kendi geliştirdiği uzay aracıyla Ay'a erişebilen dokuz ülkeden biri olacağını söyledi. Uzay aracının ilk aşamada Ay'ın çevresinde uydu görevi üstleneceğini ve Ay yüzeyine ilişkin araştırmalar gerçekleştireceğini bildirdi. Milli hibrit roket teknolojisinin de bu görev kapsamında derin uzayda test edilmesinin planlandığını aktardı.
Uzay Limanı Bağımsız Erişimi Hedefliyor
Kacır, Somali'de yürütülen uzay limanı projesinin Türkiye'nin uzaya bağımsız erişim hedefindeki önemine de dikkat çekti. Ekvator'a yakın konumun fırlatma faaliyetlerinde maliyet avantajı sağlayacağını belirten Kacır, Türkiye'nin kendi roketleri ve uzay araçlarıyla kendi uzay limanından fırlatma yapabilen ülkeler arasına girmesinin hedeflendiğini söyledi.
Dünya genelinde uzaya gönderilen uydu sayısındaki artışın projenin ekonomik potansiyelini de yükselttiğini ifade eden Kacır, uzay alanındaki insan kaynağını geliştirmek amacıyla Ankara'daki Orta Doğu Teknik Üniversitesi yerleşkesinde bir uzay teknoparkının kurulacağını açıkladı.
Antalya Deklarasyonu İlk Kez Yayımlanacak
IAC 2026 kapsamında gerçekleştirilen Bakanlar ve Parlamenterler Toplantısı'nın ardından ilk kez ortak bir deklarasyon yayımlanacağını belirten Kacır, Antalya Deklarasyonu'nun uzayın barışçıl amaçlarla kullanılması ve uluslararası işbirliğinin geliştirilmesi konusunda ortak bir perspektif ortaya koyacağını ifade etti.
TBMM Dışişleri Komisyonu Başkanı Fuat Oktay da Türkiye'nin uydu geliştirme, insanlı uzay görevleri ve derin uzay çalışmalarıyla yeni bir aşamaya geçtiğini söyledi. Ay çalışmalarının uzun vadede insanlığın Ay'da kalıcı faaliyet yürütmesi ve Mars görevleri için gerekli teknolojilerin test edilmesi açısından önem taşıdığına değinen Oktay, Türkiye'nin bu sürecin içinde yer aldığını belirtti.
