Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), 2025 yılına ilişkin sanayi ve hizmet istatistiklerinin geçici sonuçlarını açıkladı. Veriler, Türkiye’de faaliyet gösteren girişimlerin sektörel dağılımından istihdama, cirodan üretim değerine kadar ekonomik yapıya ilişkin göstergeleri ortaya koydu.
2025 yılında Türkiye genelindeki faal girişim sayısı 4 milyon 16 bin 59 olarak kayıtlara geçti. Faal girişimlerin yüzde 48,4’ü hizmet sektöründe faaliyet gösterirken ticaret sektörünün payı yüzde 31,6, sanayinin payı ise yüzde 12,4 oldu.
İstihdamda hizmet sektörü ilk sıraya yerleşti
Türkiye’de 2025 yılında toplam istihdam 20 milyon 122 bin 817 kişi olarak hesaplandı. Sektörel dağılım incelendiğinde hizmet sektörü yüzde 41,2’lik payla istihdamın en büyük bölümünü oluşturdu.
Sanayi sektörünün toplam istihdam içerisindeki payı ise yüzde 26,1 olarak belirlendi. Böylece hem faal girişimlerin sektörel dağılımında hem de istihdamdaki payda hizmet sektörü öne çıktı.
Ciroda liderlik ticaret sektöründe
İstihdamda hizmet sektörü ilk sırada bulunmasına karşın ciro açısından farklı bir tablo ortaya çıktı. Ticaret sektörü, toplam cironun yüzde 46,8’ini oluşturarak sektörler arasında en yüksek payı aldı.
Sanayi sektörünün toplam ciro içerisindeki payı yüzde 28,5 olarak gerçekleşirken hizmet sektörünün payı yüzde 17,8 olarak kaydedildi. Böylece girişim sayısı ve istihdamda ilk sırada bulunan hizmet sektörü, ciro payında ticaret ve sanayinin gerisinde kaldı.
En yüksek üretim değeri imalat sektöründe gerçekleşti
TÜİK verilerine göre 2025 yılında açıklanan sektörler arasında en yüksek üretim değeri imalatta kaydedildi. İmalat sektörünün üretim değeri 27 trilyon 886 milyar liraya ulaştı.
Ticaret sektöründe üretim değeri 9 trilyon 134 milyar lira olurken inşaat sektöründe 7 trilyon 976 milyar lira olarak hesaplandı. Ulaştırma ve depolama sektöründe üretim değeri 6 trilyon 801 milyar lira, elektrik, gaz, buhar ve iklimlendirme üretimi ve dağıtımında ise 4 trilyon 422 milyar lira olarak gerçekleşti.
Ciroda büyük girişimler, istihdamda küçükler öne çıktı
Girişimlerin çalışan sayısına göre dağılımı, ciro ile istihdam açısından farklı bir görünüm ortaya koydu.
Toplam cironun yüzde 34,3’ü 250 ve üzeri çalışanı bulunan girişimler tarafından gerçekleştirildi. Cironun yüzde 25,8’i 1-9 çalışanlı girişimlerden, yüzde 20,1’i 50-249 çalışanlı girişimlerden ve yüzde 19,8’i 10-49 çalışanlı girişimlerden geldi.
İstihdamda ise en yüksek pay küçük ölçekli girişimlerin oldu. Toplam istihdamın yüzde 36,4’ünü 1-9 çalışanı bulunan girişimler sağladı. 250 ve üzeri çalışanı bulunan girişimlerin istihdamdaki payı yüzde 27 olurken 10-49 çalışan grubunun payı yüzde 19,6, 50-249 çalışan grubunun payı ise yüzde 17 olarak hesaplandı.
Türkiye'de ciro 124,8 trilyon liraya ulaştı
Geçici sonuçlara göre Türkiye’de 2025 yılında toplam ciro 124 trilyon 816 milyar lira olarak gerçekleşti. Üretim değeri 71 trilyon 351 milyar lira olarak hesaplanırken faktör maliyetiyle katma değer 22 trilyon 201 milyar liraya ulaştı.
Mal ve hizmetlerin toplam satın alışları ise 108 trilyon 507 milyar lira olarak belirlendi. Aynı dönemde aktif girişim sayısı 4 milyon 16 bin 59, toplam istihdam ise 20 milyon 122 bin 817 kişi olarak kayıtlara geçti.
İmalat girişimlerinin yüzde 54,4'ü düşük teknolojide
İmalat sanayisinin teknoloji düzeyine ilişkin veriler de açıklandı. Buna göre imalat sanayisinde faaliyet gösteren girişimlerin yüzde 54,4’ü düşük teknoloji faaliyetlerinde bulundu.
Düşük teknoloji grubunda faaliyet gösteren girişimler, imalat sanayisindeki istihdamın yüzde 47,9’unu oluşturdu. Aynı faaliyet grubunun cirodaki payı ise yüzde 35,8 olarak hesaplandı.
TÜİK kesin sonuçları aralık ayında açıklayacak
Açıklanan 2025 verileri geçici sonuçlardan oluşuyor. TÜİK, 2009-2024 dönemine ilişkin bazı geriye dönük seriler ile 2025 yılı kesin sonuçlarının aralık ayında yayımlanacağını bildirdi.
