TBMM Genel Kurulu'nda kabul edilen 7593 sayılı Çocuk Koruma Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun, 18 Ağustos 2026 tarihli Resmî Gazete'de yayımlandı. Düzenleme; çocukların ceza sorumluluğu, infaz sistemi, ailelerin yükümlülükleri, ateşli silahların muhafazası, bıçak ve kesici aletlerin satışı ile çocuklara uygulanabilecek yeni yönlendirme tedbirlerini kapsıyor.
Kanunun dikkat çeken başlıklarından biri ise "dijital risklerden korunma tedbiri" oldu. Düzenleme kapsamında ceza sorumluluğu olmayan adli süreçteki çocukların kullandığı telefon, telefon hattı, bilgisayar, tablet ve benzeri dijital cihazlar, tedbir kararından sonraki hareketleri bakımından 3 aydan az ve 2 yıldan fazla olmamak üzere çeşitli takip yazılımları aracılığıyla kurum denetimine açılabilecek. Ayrıca riskli olarak tanımlanan bazı dijital mecralara, uygulamalara ve platformlara erişim engellenebilecek.
Çocuğun eline geçen silah için hapis cezası
Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında Kanun'a eklenen yeni hükümle silahların muhafazasında da yeni bir cezai sorumluluk getirildi.
Ateşli silahın dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırı biçimde muhafaza edilmesi nedeniyle bir çocuğun silahı ele geçirmesine yol açan kişi, eylemin daha ağır cezayı gerektiren başka bir suç oluşturmaması halinde 1 yıldan 3 yıla kadar hapis cezasıyla karşı karşıya kalacak.
12-15 yaş grubunda ceza sorumluluğu nasıl uygulanacak?
Türk Ceza Kanunu'ndaki değişiklikle çocukların ceza sorumluluğuna ilişkin hükümler de yeniden düzenlendi.
Fiili işlediği sırada 12 yaşını doldurmuş ancak 15 yaşını tamamlamamış çocuğun, gerçekleştirdiği fiilin hukuki anlam ve sonuçlarını algılayamaması veya davranışlarını yönlendirme yeteneğinin yeterince gelişmemiş olması halinde ceza sorumluluğu bulunmayacak. Bu çocuklar hakkında ise çocuklara özgü güvenlik tedbirleri uygulanabilecek.
Çocuğun fiilin hukuki anlam ve sonuçlarını algılama ve davranışlarını yönlendirme yeteneğinin bulunduğunun tespit edilmesi durumunda ise farklı bir ceza sistemi uygulanacak.
Suçun ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasını gerektirmesi halinde 13 yıldan 18 yıla, müebbet hapis cezasını gerektirmesi halinde ise 10 yıldan 12 yıla kadar hapis cezasına hükmedilebilecek.
Diğer cezalar yarı oranında indirilecek ve her bir fiil için verilecek hapis cezası 9 yılı aşamayacak.
15-18 yaş grubunda cezaların sınırı değişti
Fiili işlediği sırada 15 yaşını doldurmuş ancak 18 yaşını tamamlamamış kişiler bakımından da yeni ceza sınırları belirlendi.
Suçun ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasını gerektirmesi durumunda 19 yıldan 27 yıla, müebbet hapis cezasını gerektirmesi halinde ise 15 yıldan 18 yıla kadar hapis cezası uygulanabilecek.
Diğer cezalar üçte bir oranında indirilecek ve bu kapsamda her fiil için verilecek hapis cezası 15 yıldan fazla olamayacak.
Bazı ağır suçlarda yaş indirimi uygulanmayabilecek
Kanunla birlikte 15-18 yaş grubundaki çocukların işlediği bazı ağır suçlarda yaş indirimi konusunda da yeni bir düzenleme getirildi.
Somut olayda kasta dayalı kusurun ağırlığı, suçun amacı ve saiki, işleniş şekli ve kişinin daha önce kasıtlı bir suçtan hapis cezasına mahkûm edilip edilmediği gibi unsurlar dikkate alınabilecek.
Bu kapsamda kasten öldürme ile ağır sonuçlara neden olan kasten yaralama suçlarında hakim, olayın özelliklerini göz önünde bulundurarak 15-18 yaş grubundaki çocuk hakkında yaş indiriminin uygulanmamasına karar verebilecek.
Düzenleme ayrıca 12-15 yaş grubundaki çocuklara belirli şartlarda bir üst yaş grubunun ceza rejiminin uygulanması konusunda hakime takdir yetkisi tanıyor.
Aile hukukundan doğan yükümlülüğü ihlal edenlere ceza
Kanunla aile hukukundan kaynaklanan yükümlülüklerin ihlaline yönelik cezalar da artırıldı.
Aile hukukundan doğan bakım, eğitim veya destek olma yükümlülüğünü yerine getirmeyen kişi hakkında şikâyet üzerine daha önce öngörülen 1 yıla kadar hapis cezası yerine 3 aydan 2 yıla kadar hapis cezası uygulanabilecek.
Hamile olduğunu bildiği eşini veya sürekli birlikte yaşadığı ve kendisinden hamile kaldığını bildiği evli olmayan kadını çaresiz durumda terk eden kişi hakkındaki cezanın sınırı da yükseltildi. Daha önce 3 aydan 1 yıla kadar olan hapis cezası 6 aydan 2 yıla kadar olacak.
Söz konusu ihlaller sonucunda çocuğun kanunda belirtilen ağır suçları işlemesi halinde ise şikâyet şartı aranmayacak ve faile verilecek ceza yarısından iki katına kadar artırılabilecek.
Çocuğunun güvenliğini ağır şekilde tehlikeye atan ebeveyne hapis
Velayet hakkı kaldırılmış olsa bile itiyadi sarhoşluk, uyuşturucu veya uyarıcı madde kullanımı ya da onur kırıcı davranışların sonucu oluşan maddi ve manevi özen eksikliği nedeniyle çocuğunun ahlakını, güvenliğini ve sağlığını ağır şekilde tehlikeye sokan anne veya babaya uygulanacak cezada da artış yapıldı.
Bu kapsamdaki hapis cezasının sınırı 1 yıldan 3 yıla kadar olarak belirlendi. Önceki düzenlemede bu ceza 3 aydan 1 yıla kadar uygulanıyordu.
15 yaşından küçük çocuklar için sosyal inceleme zorunlu
Ceza Muhakemesi Kanunu'nda yapılan değişiklikle, 15 yaşını doldurmamış çocuklar hakkında sosyal inceleme yaptırılması zorunlu hale getirildi.
Bu yaş grubundaki çocuklar hakkında sosyal inceleme yapılmadan düzenlenen iddianameler, mahkeme tarafından soruşturma evrakının teslim edildiği tarihten itibaren 15 gün içinde incelenerek eksik veya hatalı noktalar belirtilmek suretiyle Cumhuriyet Başsavcılığına iade edilebilecek.
15 yaşını doldurmuş çocuk hakkında Cumhuriyet savcısı, mahkeme veya çocuk hakiminin sosyal inceleme yaptırmaması durumunda ise bunun gerekçesinin iddianamede veya kararda gösterilmesi gerekecek.
Çocuk hükümlüler için infaz sistemi değişti
Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun'daki değişiklikle çocuk hükümlülerin cezalarının doğrudan çocuk eğitimevlerinde infazına başlanmasına ilişkin sistem de değiştirildi.
Yeni düzenlemeyle infaza çocuk kapalı ceza infaz kurumunda başlanacak. İyi halli olduğu tespit edilen çocuk hükümlüler daha sonra çocuk eğitimevlerine ayrılabilecek.
12-18 yaş arasındaki çocuklar; cinsiyetleri, fiziki gelişim durumları ve işledikleri suçların türleri dikkate alınarak çocuk kapalı ceza infaz kurumlarının farklı bölümlerinde barındırılacak.
Eğitimevine geçiş en geç 3 ayda bir değerlendirilecek
Çocuk hükümlünün kapalı ceza infaz kurumundan çocuk eğitimevine geçirilmesine idare ve gözlem kurulunca karar verilecek.
Değerlendirmeye psikolog, pedagog, çocuk gelişimcisi, sosyal çalışmacı, psikolojik danışman, rehberlik uzmanı, öğretmen veya Türkiye Barolar Birliği Çocuk Hakları Komisyonu tarafından görevlendirilecek avukat gibi uzmanlardan en az biri de katılacak.
Çocukların durumu en geç üç ayda bir değerlendirilecek. Tutum ve davranışları olumsuz değerlendirilen çocuk hükümlünün yeniden değerlendirmeye alınma süresi ise altı ayı geçemeyecek.
Kasıtlı suçlardan toplam 3 yıl veya daha az, taksirli suçlardan ise toplam 5 yıl veya daha az hapis cezasına mahkûm edilen çocuk hükümlülerin cezaları doğrudan çocuk eğitimevlerinde yerine getirilecek.
Hangi çocuklar yeniden kapalı kuruma gönderilebilecek?
Çocuk eğitimevinde bulunan hükümlülerden firar edenler veya başka bir fiil nedeniyle hakkında tutuklama kararı verilenler idare ve gözlem kurulu kararıyla çocuk kapalı ceza infaz kurumuna gönderilebilecek.
Kapalı ceza infaz kurumuna iade veya odaya kapatma disiplin cezası kesinleşen çocuklar ile kurum düzeni ya da kişi güvenliği bakımından tehlike oluşturan eylemlerde bulunan çocuklar hakkında da kapalı kuruma gönderme kararı alınabilecek.
Çocukların eğitimevine ayrılması, kurumlarda geçirecekleri süreler, yeniden kapalı kuruma gönderilmeleri ve doğrudan eğitimevine alınmalarına ilişkin ayrıntılar yönetmelikle düzenlenecek.
Koşullu salıverilmede 1 gün 2 gün sayılacak
Kanunla koşullu salıverilme sürelerinin hesabında çocuklar lehine bir düzenlemeye de gidildi.
Kasten öldürme, cinsel dokunulmazlığa karşı suçlar, uyuşturucu veya uyarıcı madde imal ve ticareti ile suç işlemek amacıyla örgüt kurma suçları hariç olmak üzere hükümlünün 15 yaşını dolduruncaya kadar ceza infaz kurumunda geçirdiği 1 gün, koşullu salıverilme hesabında 2 gün olarak dikkate alınacak.
Çocuklara bıçak satışı ve taşıması yasaklanıyor
Kabahatler Kanunu'na eklenen "amaç dışı bıçak taşıma" hükmüyle bıçak ve benzeri kesici, delici veya bereleyici aletlere yönelik yeni kurallar getirildi.
Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında Kanun kapsamı dışında kalan bıçaklar ile diğer kesici, delici veya bereleyici aletlerin belirlenen ruhsatlı yer ve işletmeler dışında satılması ve sergilenmesi yasaklanacak. Bu hüküm 1 Aralık 2026 tarihinde yürürlüğe girecek.
Söz konusu aletlerin 18 yaşından küçük kişilere satılması, çocuklar tarafından satın alınması veya taşınması da yasak kapsamında olacak.
Yasaklara uymayanlara 5 bin ve 10 bin lira ceza
Bıçak ve benzeri aletlerle ilgili yasaklara uymayanlara 5 bin lira idari para cezası uygulanacak.
Kabahate konu bıçak veya diğer aletlerin sayı ya da nitelik açısından vahim olması halinde idari para cezası 10 bin liraya çıkacak.
Kabahatin işlendiğini öğrenmesine rağmen yetkili makamlara bildirmeyen işletici veya sorumluya da 5 bin lira idari para cezası verilecek. Kabahate konu olan veya kabahat sonucunda elde edilen eşyanın mülkiyetinin kamuya geçirilmesine karar verilebilecek.
İdari para cezası ve el koyma kararları kolluk görevlileri tarafından, mülkiyetin kamuya geçirilmesine ilişkin karar ise mülki amir tarafından verilecek.
15 yaşından küçük çocuk için tedbir talep edilecek
Bıçak ve benzeri aletlere ilişkin kabahati işlediği sırada 15 yaşını doldurmamış çocuk hakkında doğrudan idari para cezası sistemi yerine çocuğun üstün yararı gözetilecek.
Mülki amir, Çocuk Koruma Kanunu kapsamında koruyucu, destekleyici ve yönlendirme tedbirlerinin uygulanması için çocuk hakiminden talepte bulunacak. Düzenleme internet ve mesafeli satışları da kapsayacak.
Sanat, meslek veya eğitim amacıyla gerekli olan bıçak, şiş ve benzeri aletlerin, ilgili iş veya eğitim yerinde ve bu işi yapan kişiler tarafından kullanılması, bulundurulması ve taşınması ise söz konusu hükümlerin dışında tutulacak.
Çocuklara 5 farklı yönlendirme tedbiri getirildi
Çocuk Koruma Kanunu'na eklenen yeni düzenlemeyle ceza sorumluluğu olmayan adli süreçteki çocuklar için çocuklara özgü güvenlik tedbiri niteliğinde "yönlendirme tedbirleri" oluşturuldu.
Tedbirler; sosyal ve toplumsal hizmetler, dijital risklerden korunma, kitap ve kütüphane, çevreye saygı ve çevre temizliği ile tütün, nikotin, alkol, kumar, uyuşturucu ve uyarıcı madde ve davranışsal bağımlılıkla mücadele başlıklarında uygulanabilecek.
Çocuklara 20 ila 300 saat sosyal görev verilebilecek
Sosyal ve toplumsal hizmetler tedbiri kapsamında çocukların spor kulüpleri, gençlik merkezleri, spor tesisleri ve ilgili kamu kurumlarında 20 saatten 300 saate kadar psikososyal gelişimlerine katkı sağlayacak görevler üstlenmelerine karar verilebilecek.
Bu tedbirler Gençlik ve Spor Bakanlığı, Kültür ve Turizm Bakanlığı ile yerel yönetimler aracılığıyla yerine getirilecek.
Telefon ve tabletler 3 aydan 2 yıla kadar denetlenebilecek
"Dijital risklerden korunma tedbiri" kapsamında ceza sorumluluğu olmayan adli süreçteki çocuğun kullandığı telefon cihazı, telefon hattı, bilgisayar, tablet veya benzeri dijital cihaz bildirilecek.
Tedbir kararının ardından cihaz hareketlerinin Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu ile Siber Güvenlik Başkanlığı tarafından 3 aydan az ve 2 yıldan fazla olmayacak şekilde çeşitli takip yazılımlarıyla denetlenmesine karar verilebilecek.
Ayrıca riskli olarak tanımlanan bazı dijital mecralara, uygulamalara ve dijital platformlara erişimin engellenmesi de tedbir kapsamında yer alacak.
Kitap okuma ve kütüphane görevi de uygulanabilecek
Kitap ve kütüphane tedbiri kapsamında çocuklara kütüphane veya okuma salonlarında 20 saatten 300 saate kadar psikososyal gelişimlerine katkı sağlayacak görevler verilebilecek.
Çocukların Kültür ve Turizm Bakanlığı, Milli Eğitim Bakanlığı, üniversiteler veya yerel yönetimler bünyesinde görev yapmasının yanı sıra yetkililer tarafından belirlenen eserleri okumasına da karar verilebilecek.
Park, bahçe ve sahillerde çevre çalışması
"Çevreye saygı ve çevre temizliği tedbiri" kapsamında çocukların 20 ila 300 saat süreyle çevre çalışmalarına katılmasına hükmedilebilecek.
Tarım ve Orman Bakanlığı, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı, üniversiteler ve yerel yönetimler tarafından yürütülecek uygulama kapsamında çocuklar park, bahçe ve sahil gibi belirlenen bölgelerde çevre temizliği yapabilecek; bitki bakımı, ağaçlandırma ve çiçeklendirme faaliyetlerinde görev alabilecek.
Bağımlılıkla mücadele programı uygulanabilecek
Tütün, nikotin, alkol, kumar, uyuşturucu ve uyarıcı madde ile davranışsal bağımlılığa ilişkin tedbir kapsamında çocukların tedavi ve rehabilitasyon programlarını tamamlamasına karar verilebilecek.
Programlar Sağlık Bakanlığı, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı ve Yeşilay tarafından yürütülecek.
Tedbirlerin uygulanması sırasında direnç veya başka bir zorlukla karşılaşılması halinde kolluk kuvvetlerinden yardım istenebilecek.
Kurumlar arasındaki koordinasyon merkezde Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı tarafından, il ve ilçelerde ise vali ve kaymakamlar aracılığıyla yürütülecek. Uygulamaya ilişkin ayrıntılı usul ve esaslar Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığınca çıkarılacak yönetmelikle belirlenecek.
Acil korunma için 24 saat içinde rapor hazırlanacak
Çocuk Koruma Kanunu'na eklenen bir başka düzenleme de acil korunmaya ihtiyaç duyan çocukları kapsıyor.
Akıl hastalığı, akıl zayıflığı, alkol, uyuşturucu veya uyarıcı madde bağımlılığı, davranışsal bağımlılık ya da ağır tehlike oluşturan bulaşıcı hastalık nedeniyle kendisi veya başkaları bakımından ciddi tehlike oluşturduğu değerlendirilen çocuk hakkında, tedavi ihtiyacının uzman hekim tarafından tespit edilmesi halinde 24 saat içerisinde rapor hazırlanacak.
Sağlık kuruluşu raporun düzenlenmesinden itibaren en geç 24 saat içerisinde çocuk hakimine başvuracak.
Başvurunun ardından en geç 48 saat içerisinde, ilgili branştan uzman hekimin de bulunduğu üç kişilik resmi sağlık kurulunun raporu mahkemeye sunulacak. Hakim de başvuru ve raporu değerlendirerek en geç 48 saat içerisinde karar verecek.
Hakim çocuğun bulunduğu yeri gizli tutabilecek
Çocuğun sağlık kuruluşuna getirildiği andan hakim kararının kuruma tebliğine kadar gerekli görülen tıbbi müdahale ve tedaviler uygulanabilecek. Gerekli durumlarda kolluk kuvvetlerinden yardım istenebilecek.
Hakim, çocuğun üstün yararını dikkate alarak bulunduğu yerin gizli tutulmasına karar verebilecek. Gerekli görülmesi halinde kişisel ilişki kurulması sınırlandırılabilecek.
Sağlık kurulu raporuna göre acil korunma kararının kaldırılması, sürdürülmesi veya çocuğun durumuna uygun başka bir koruyucu ve destekleyici tedbir uygulanması kararlaştırılabilecek.
"Suça sürüklenen" yerine "adli süreçteki" ifadesi
Yeni kanunla mevzuattaki terminolojide de değişikliğe gidildi.
Çocuk Koruma Kanunu'nda yer alan "suça sürüklenen" ibaresi "adli süreçteki" olarak değiştirildi. Çocuk hakkında kamu davası açılması durumunda gerekli idari tedbirlerin alınabilmesi amacıyla Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı ile Milli Eğitim Bakanlığının il veya ilçe müdürlüklerine bildirim yapılacak.
Sosyal Hizmetler Kanunu, Ceza Muhakemesi Kanunu ve Çocuk Koruma Kanunu'nun farklı maddelerinde geçen aynı ifade de "adli süreçteki" şeklinde kullanılacak.
HAGB kararında yönlendirme tedbirleri uygulanabilecek
Adli süreçteki çocuk hakkında yapılan yargılama sonucunda hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı verilmesi durumunda yeni getirilen yönlendirme tedbirlerinden uygun görülen bir veya birkaçı denetimli serbestlik tedbiri olarak uygulanabilecek.
Suç nedeniyle mağdurun veya kamunun uğradığı zararın az olması halinde ise adli süreçteki çocuk hakkında hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı verilebilmesi için zararın giderilmesi şartı aranmayabilecek.
Tedbire uymayan ebeveyne 10 güne kadar tazyik hapsi
Kanunun ebeveynleri ve çocuğun bakımından sorumlu kişileri doğrudan ilgilendiren hükümlerinden biri de koruyucu ve destekleyici tedbir kararlarına uyulmamasına yönelik yaptırım oldu.
Hakim veya mahkeme tarafından verilen koruyucu ve destekleyici tedbir kararları uygulanmak üzere ilgili kurum veya kuruluşa gönderilecek.
Çocuk hakkında alınan tedbir kararının gereklerine aykırı davranan anne, baba, vasi veya çocuğun bakım ve gözetiminden sorumlu kişi, ihlal edilen tedbirin niteliği ve aykırılığın ağırlığı dikkate alınarak çocuk hakiminin kararıyla 3 günden 10 güne kadar tazyik hapsiyle karşı karşıya kalabilecek.
Bu kararlara itiraz edilebilecek. Tazyik hapsi kararı kesinleşmesinin ardından Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından yerine getirilecek ve ilgili kurum da çocuk hakimi tarafından bilgilendirilecek.
