CHP İçişleri Politika Kurulu Başkanı ve İzmir Milletvekili Murat Bakan, 8 Mart Dünya Emekçi Kadınlar Günü dolayısıyla yaptığı açıklamada kadın cinayetleri ve kadına yönelik şiddet konusunda İçişleri Bakanlığı’nı sert sözlerle eleştirdi. Bakan, kadınların korunması için alınması gereken önlemlerin yeterince uygulanmadığını belirterek, “KADES var ama işlemiyor. Kadınlar her gün öldürülüyor ve kimse sorumluluk hissetmiyor” dedi. Kadına yönelik şiddetin Türkiye’de giderek artan bir sorun haline geldiğini ifade eden Bakan, son yıllardaki verilerin tabloyu açık biçimde ortaya koyduğunu söyledi. 2024 yılında 394 kadının erkekler tarafından öldürüldüğünü, 258 kadının ise şüpheli şekilde hayatını kaybettiğini belirten Bakan, 2025 yılında da durumun değişmediğini vurguladı.
Bakan, “2025 yılında 297’si doğrudan cinayet olmak üzere 391 kadın yaşamını yitirdi. Bu kadınların 253’ü en güvende hissetmeleri gereken yer olan evlerinde öldürüldü. Bu tablo artık ihmal değil, sistematik bir başarısızlıktır” diye konuştu.
“Koruma kararları kağıt üzerinde kalıyor”
Kadınların korunması için verilen uzaklaştırma ve koruma kararlarının sahada yeterince uygulanmadığını belirten Murat Bakan, en kritik sorunun uygulamadaki eksiklikler olduğunu dile getirdi. Devletin bir yandan kadına tehlike altında olduğunu söyleyip koruma kararı verdiğini, ancak bu kararların etkin biçimde denetlenmediğini belirten Bakan, “2024 yılında 28 kadın aktif koruma kararı olmasına rağmen hayatını kaybetti. Bu, sistemin işlememesi demektir” ifadelerini kullandı. Koruma kararlarının ihlal edilmesi durumunda çoğu zaman kolluk kuvvetlerinin re’sen harekete geçmediğini belirten Bakan, ihlallerin çoğunlukla mağdurun şikâyetine bırakıldığını söyledi.
“KADES gerçek bir koruma mekanizmasına dönüşmeli”
Kadınların acil durumlarda yardım çağrısı yapmasını sağlayan KADES uygulamasına da değinen Murat Bakan, uygulamanın etkili şekilde çalışmadığını savundu. KADES’in milyonlarca kişi tarafından indirildiğini ancak bunun kadın cinayetlerini azaltmadığını ifade eden Bakan, “KADES 8 milyon 900 binden fazla indirildi. Ancak cinayet sayıları düşmüyor. Bu durum uygulamanın yeterince etkili kullanılmadığını gösteriyor” dedi. Akıllı telefonu olmayan ya da telefonu elinden alınan kadınların uygulamaya erişemediğini belirten Bakan, sistemin tasarımındaki eksiklerin yıllardır giderilmediğini söyledi.
“Elektronik kelepçe istisna değil kural olmalı”
Kadına yönelik şiddetin önlenmesinde elektronik kelepçe uygulamasının önemli bir araç olduğunu vurgulayan Bakan, bu yöntemin yaygınlaştırılması gerektiğini dile getirdi. Uzaklaştırma kararı verilen kişilerin elektronik izlemeye alınmasının hâkim takdirine bırakıldığını belirten Bakan, “Elektronik kelepçe uygulaması istisna olmaktan çıkarılmalı ve riskli vakalarda otomatik olarak uygulanmalıdır” dedi.
“Veriler şeffaf şekilde paylaşılmalı”
Kadın cinayetleri konusunda resmi verilerin kamuoyuyla düzenli paylaşılmadığını da söyleyen Bakan, bu durumun hesap verilebilirliği ortadan kaldırdığını savundu. Kadın cinayeti verilerinin büyük ölçüde sivil toplum kuruluşları tarafından yayımlandığını belirten Bakan, İçişleri Bakanlığı’nın bu verileri sistematik biçimde açıklaması gerektiğini ifade etti.
CHP’nin önerileri
Murat Bakan, CHP olarak kadın cinayetlerini önlemek için uygulanması gereken bazı adımları da açıkladı. Buna göre;
- Koruma kararlarının kolluk tarafından aktif şekilde denetlenmesi
- Riskli vakalarda elektronik kelepçenin zorunlu hale getirilmesi
- KADES uygulamasının acil müdahale sistemine dönüştürülmesi
- Kolluk personeline zorunlu toplumsal cinsiyet eşitliği eğitimi verilmesi
- Kadın cinayeti ve şüpheli ölüm verilerinin düzenli olarak kamuoyuyla paylaşılması
gerektiğini söyledi. Bakan açıklamasını, “Veri olmadan hesap sorma olmaz, hesap sorma olmadan sorumluluk olmaz. Kadınların yaşam hakkını korumak devletin en temel görevidir” sözleriyle tamamladı.
