İzmir’in 10 yıldır ev sahipliği yaptığı Uluslararası Edebiyat Festivali, bu yıl “Edebiyat İyileştirir” temasıyla başladı. İzmir Büyükşehir Belediyesi Kütüphaneler Şube Müdürlüğü tarafından düzenlenen festivalin açılışı, İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Dr. Cemil Tugay’ın ev sahipliğinde Ahmed Adnan Saygun Sanat Merkezi’nde gerçekleştirildi. Şair Haydar Ergülen’in direktörlüğünü üstlendiği festivalin onur konukları dünya edebiyatının önemli isimlerinden Alberto Manguel ile müzisyen, düşün insanı ve romancı Zülfü Livaneli oldu. Açılış gecesinde İzmirlilerle buluşan Livaneli ve Manguel, edebiyat ve sanat üzerine değerlendirmelerde bulundu.
“Edebiyat, insanı insana yaklaştıran en güzel iyileşme alanı”
Festivalin açılışında konuşan Başkan Cemil Tugay, savaşlar, yoksulluk ve yoksunlukların yaşandığı bir dünyada insanların hem kendilerini hem de başkalarını anlayabilmelerinin önem taşıdığını belirtti. Edebiyatın farklı hayatları tanıma ve başka insanların acılarını, sevinçlerini ve umutlarını anlama olanağı sunduğunu ifade eden Tugay, şiirin dile getirilemeyen duyguları ifade ettiğini, roman ve öykülerin okuru farklı yaşamlarla buluşturduğunu, denemelerin ise düşünce dünyasını genişlettiğini söyledi. Bu yönüyle edebiyatın insanları birbirine yaklaştıran bir iyileşme alanı olduğunu vurguladı.
“İnsanlarımızın kitapla daha çok buluşmasını çok önemsiyorum”
Konuşmasında gençlere de seslenen Tugay, farklı türlerde ve farklı dünyaları anlatan kitapların okunmasının önemine dikkat çekti. Gençlerin yalnızca kendilerine benzeyen dünyaları anlatan eserlerle sınırlı kalmaması gerektiğini belirterek, şaşırtan, düşündüren ve farklı dünyalara götüren kitaplara da yönelmeleri gerektiğini ifade etti. Yazmanın da düşüncelerin derinleşmesine ve yeni fikirlerin ortaya çıkmasına katkı sağladığını kaydeden Tugay, gençlere beğenilme kaygısı taşımadan, öncelikle kendilerini tanımak için yazmayı sürdürmeleri çağrısında bulundu. Kendisinin de küçük yaşlardan itibaren kitap okuduğunu belirten Tugay, kitapların insanın dünyasını değiştirebildiğini deneyimlediğini aktardı. İzmir’de çocukların ve gençlerin kitaplarla daha fazla buluşmasını önemsediklerini ifade ederek, gençlerin soran, düşünen, sorgulayan, hayal kuran ve yazabilen bireyler olarak yetişmesini istediklerini söyledi.
“Herkesin edebiyat ve sanata ulaşması için çalışıyoruz”
İzmir Büyükşehir Belediyesi olarak kültür ve sanatı kent yaşamının ayrılmaz bir parçası olarak gördüklerini belirten Tugay, kent merkezinden çevre bölgelere kadar herkesin kitap, şiir, müzik, tiyatro ve sinemaya ulaşabilmesi için çalışmalar yürüttüklerini kaydetti. Uluslararası Edebiyat Festivali’nin de dört gün boyunca İzmir’in farklı noktalarında gerçekleştirileceğini belirten Tugay, farklı diller ve coğrafyalardan gelen insanların edebiyatın ortak dili olan insan kavramında buluştuğunu sözlerine ekledi.
“Sanatı takdir eden yöneticiler lazım”
Festivalin onur konuklarından Zülfü Livaneli, etkinlikte bulunmaktan duyduğu memnuniyeti dile getirerek organizasyonda emeği geçenlere teşekkür etti. Türkiye’de sanat üretiminin devam ettiğine dikkat çeken Livaneli, sanatın yöneticiler tarafından takdir edilmesinin de önem taşıdığını belirtti. Festival Direktörü Haydar Ergülen ise edebiyatın insanları zenginleştiren ve özgürleştiren yönüne vurgu yaptı. Bu yıl belirlenen “Edebiyat İyileştirir” temasının dünyanın ve Türkiye’nin iyiliğe duyduğu ihtiyaçla bağlantılı olduğunu belirten Ergülen, hak, hukuk ve adaletin egemen olduğu bir dünya ve Türkiye temennisini dile getirdi. Edebiyatın yalnızca bireyler üzerinde değil, toplumlar ve ülkeler üzerinde de iyileştirici bir rol üstlendiğini ifade etti. Açılış programında Başkan Cemil Tugay tarafından Alberto Manguel ve Zülfü Livaneli’ye festivale katkıları nedeniyle plaket takdim edildi.
“Kitap olmadan bir dünya hayal edin”
Festival kapsamında Zülfü Livaneli ile Alberto Manguel, “Edebiyat İyileştirir mi?” başlıklı söyleşide bir araya geldi. Söyleşide edebiyatın acı, kayıp, savaş, umut ve insanlıkla ilişkisi ele alındı. Edebiyatın insanı insan yapan değerlerle bağlantısının da konuşulduğu buluşmada Manguel, modern dünyanın hızı ile teknoloji ve dijital yaşamın insan ilişkilerinde yarattığı dönüşüme dikkat çekti. Kitapların, insanların kendi hikâyelerini başka insanların hikâyelerinde bulabilmelerine olanak sağladığını ifade etti.
10 yıllık yolculuk genç kalemlerle sürüyor
Festivalin 10’uncu yılında genç edebiyatçılar da programın önemli bir bölümünü oluşturdu. Lise öğrencileri arasında ikinci kez düzenlenen “Edebiyat İyileştirir” temalı şiir, öykü ve deneme yarışmasına Türkiye’nin farklı noktalarından toplam 193 eser katıldı. Dereceye giren öğrencilere ödülleri Başkan Cemil Tugay tarafından verildi. Şiir kategorisinde Hatice Taşçı, “Ruhun Kitabı” adlı eseriyle birinciliğe değer görüldü. Deneme kategorisinde Güneş Batum’un “Ben Birçok Kişiyim” adlı çalışması birinci olurken, Yaren Nur Arslan’ın “Bir Teğet Mesafesinde İyileşmek” adlı eseri ikinci, Yusuf Furkan Adsoy’un “Kaybolan Çocuklar Ülkesi” adlı eseri ise üçüncü oldu. Bade Birgili’nin “Edebiyatın Dayanma Gücü Üzerine” adlı çalışması mansiyon aldı. Öykü kategorisinde ise İzmir’den Gökçe Uygun, “İç Sesim Edebiyat” adlı eseriyle birinciliği elde etti. Ezginaz Özyurt’un “İlk Cümle” adlı eseri ikinci, Yağmur Özdoğan’ın “Evin Yolunu Bilen Masal” adlı eseri ise üçüncü seçildi.
