İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Dr. Cemil Tugay’ın görev yaptığı iki yıllık dönemde, ülkedeki ekonomik daralmaya rağmen kent genelinde yaşam konforunu yükseltmeyi hedefleyen yüzlerce proje hayata geçirildi. Ulaşımdan altyapıya, çevre yatırımlarından Körfez temizliğine, sosyal belediyecilikten kültür ve sanata kadar geniş bir alana yayılan çalışmalarla İzmir’de kapsamlı bir yatırım süreci yürütüldü. Büyükşehir Belediyesi, ESHOT, İZSU ve belediye iştirakleri eliyle son iki yılda toplam 42 milyar 528 milyon 537 bin liralık yatırım gerçekleştirdi. Bu dönemde raylı sistemlerin toplu ulaşımdaki payını artıracak adımlar sürerken, kent içi trafiği rahatlatacak yeni yol, köprü ve kavşak yatırımları devreye alındı. Sosyal belediyecilik uygulamaları da Kent Lokantaları, İZMAR tanzim satış mağazaları ve sosyal destek programlarıyla genişletildi.

Büyükşehir’in kredi notunda zirve

İzmir Büyükşehir Belediyesi’nin mali performansı uluslararası derecelendirme kuruluşlarının raporlarına da yansıdı. Moody’s, belediyenin gelir ve harcama yönetimindeki istikrarlı ve kontrollü yaklaşımını dikkate alarak ulusal ölçek uzun vadeli kredi notunu Aaa seviyesine yükseltti. Böylece belediye, 2016’dan sonra ilk kez Cemil Tugay döneminde yeniden bu seviyeye ulaştı. Fitch Ratings de 2025 yılında İzmir Büyükşehir Belediyesi’nin yatırım yapılabilir seviyedeki en üst basamak olan AAA ulusal kredi notunu bir kez daha teyit etti.

Üst yönetimde ortak çalışma modeli

Belediyede sadece yatırım başlıklarında değil, yönetim modelinde de dikkat çeken değişikliklere gidildi. Yeni dönemde kamu yönetiminde şeffaflık, ekip ruhu ve ortak sorumluluk anlayışını güçlendirmeyi hedefleyen kurumsal dönüşüm kapsamında, başkanlık makamı dahil olmak üzere yaklaşık 80 kişilik üst yönetim kadrosu ortak bir çalışma alanında görev yapmaya başladı. Bu yapı ile karar alma süreçlerinde koordinasyonun ve kurumsal verimliliğin artırılması amaçlandı.

"İzmir’in geleceğine yatırım yapıyoruz"

İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Dr. Cemil Tugay, görevde geçen iki yılı değerlendirirken, seçim döneminde verilen çok sayıda sözün yerine getirilmesinden memnuniyet duyduklarını belirtti. Ekonomik olarak son derece zor bir dönemde göreve geldiklerini, ancak bu tabloyu gizlemeden ve inkâr etmeden önceden belirlenen mali planları kararlılıkla uyguladıklarını vurgulayan Tugay, 2024 ve 2025 yıllarının çok sayıda proje ve yatırımın hayata geçirildiği, sosyal belediyecilik ve dayanışmanın öne çıktığı bir dönem olduğunu söyledi.

Tugay, İZMAR şubelerinin sayısının 21’e ulaştığını, özellikle gençler ve emekliler başta olmak üzere yurttaşlara destek olacak uygulamalara ağırlık verdiklerini anlattı. Önümüzdeki dönemde İzmir’i daha erişilebilir, yaşanabilir ve dirençli bir kent haline getirmek için yatırımlara ara vermeden devam edeceklerini kaydederek, ulaşım yatırımlarından Körfez temizliğine, afet direncinden EXPO 2027 hazırlıklarına kadar her alanda yaşam kalitesini yükseltmeye kararlı olduklarını ifade etti. Akıllı şehir teknolojilerinin belediyecilik hizmetlerinin tüm aşamalarına entegre edileceğini, kentsel dönüşümde yerinde ve hızlı modelin yaygınlaştırılacağını, yeşil enerji yatırımlarıyla karbon ayak izinin azaltılacağını da sözlerine ekledi.

Ulaşımda raylı sistem hamlesi

İzmir Büyükşehir Belediyesi, kent içi ulaşımı yalnızca bir noktadan diğerine erişim başlığıyla değil; sürdürülebilirlik, entegrasyon ve yaşam kalitesini yükseltme hedefiyle ele aldı. Öz kaynaklarla sürdürülen büyük ölçekli yatırımlar ve uzun vadeli planlama çalışmalarıyla toplu ulaşımın güçlendirilmesi için önemli adımlar atıldı.

Buca Metrosu’nda yüzde 50 seviyesine ulaşıldı

Göreve başlanan Nisan 2024’te yüzde 2 seviyesinde bulunan Buca Metrosu’nda ilerleme oranı yüzde 50’ye çıktı, tünel kazıları tamamlandı. Hattın Fuar İzmir’e uzatılmasıyla uzunluğun 17,8 kilometreye, istasyon sayısının ise 14’e çıkacağı bildirildi. Sürücüsüz 108 araçtan oluşan 18 setlik filoyla metro ve İZBAN’a entegre biçimde çalışacak hattın, tamamlandığında günlük 400 binin üzerinde yolcu taşıması hedefleniyor. Projenin 2027 yılının sonunda hizmete alınması planlanıyor. Ayrıca 22 yeni elektrikli tramvay aracı alınarak tramvay filosunun 60 araca çıkarılması öngörülüyor.

Kent trafiğine yeni nefes

Kent trafiğini rahatlatacak çok sayıda yatırım da son iki yılda tamamlandı. Gaziemir Hava Eğitim Yolu Taşıt Üst Geçidi, Karabağlar Dostluk Bulvarı Bağlantı Yolu, Güzelbahçe 75. Yıl Cumhuriyet Bulvarı birinci etap projesi ve Bayraklı Akın Kıvanç Köprüsü hizmete alındı. Altındağ ve Karataş üst geçitleri ile yaya güvenliği güçlendirildi. Buca ile Bornova arasındaki ulaşımı önemli ölçüde kısaltacak Buca Onat Tüneli’nde ilk tünel tamamlanırken, bağlantı yollarındaki çalışmalar yüzde 96 seviyesine ulaştı. Tamamlandığında bu projenin belediye kaynaklarıyla inşa edilen Türkiye’nin en uzun karayolu tüneli olması bekleniyor. Öte yandan Gıda Çarşısı ile Mürselpaşa Bulvarı’nı bağlayacak karayolu alt geçidi, Mavişehir trafiğini rahatlatacak Şemikler Taşıt Köprüsü ve çevreyolu ile Ataşehir bağlantısını güçlendirecek Çiğli Kipa Taşıt Köprüsü’nün yapımına başlandı. Yeni Girne Üst Geçidi’nde çalışmalar sürerken, Ozan Abay, Gaziemir Optimum ve Latife Hanım Mahallesi’nde yeni yaya üst geçitleri için de yıl içinde imalata geçilmesi planlanıyor.

Toplu ulaşımda yeni hatlar ve alternatifler

2040 yılına uzanan İzmir Ulaşım Ana Planı için çalışmalar başlatılırken, toplu ulaşım ağında da genişleme sağlandı. Açılan 45 yeni hatla hizmet ağı büyütüldü. ESHOT filosuna 125 yeni araç eklenirken, 90 dakika ücretsiz aktarma sistemi yeniden uygulamaya alındı. Körfez içi ulaşımı güçlendirmek amacıyla 3 deniz dolmuşu filoya katıldı ve yeni yanaşma noktaları için hazırlıklara başlandı. Bisikletli ulaşımda da yeni döneme geçildi. BİSİM sistemi tamamen yenilenerek 500 elektrikli ve 500 manuel olmak üzere toplam 1000 bisiklet kent genelinde kullanıma sunuldu. Elektrik destekli üç tekerlekli bisikletlerle hizmet verecek BİSİCAB sisteminin ise Konak ve Alsancak’ta devreye alınması için hazırlıklar sürüyor.

Yol ve asfalt çalışmaları hız kazandı

Kent merkezi ve kırsalda ulaşım altyapısını güçlendirmeyi hedefleyen çalışmalar kapsamında 802 kilometrelik yol yapımı tamamlandı. Toplam 735 bin ton asfaltla 375 kilometrelik yola denk gelen uygulama gerçekleştirildi. Kırsal mahallelerde ise 2 milyon 132 bin metrekarelik sathi kaplama ile 427 kilometrelik üretim yolu yenilendi. Ayrıca 600 araç kapasiteli yeni otopark alanları oluşturuldu.

Körfez temizliği ve altyapıda tarihi yatırım

İZSU, son iki yılda içme suyu, atık su, yağmur suyu, Körfez temizliği ve enerji alanlarında 13 milyar 95 milyon liralık yatırım yaptı. Kent genelinde 674 kilometre yeni içme suyu hattı inşa edilirken, mevcut hatlarda bakım ve yenileme çalışmaları yürütüldü. Su arzını güçlendirmek amacıyla 156 yeni sondaj kuyusu açıldı. Halkapınar iletim hatları ile yeni içme suyu deposu tamamlandı, farklı bölgelerde yeni iletim hattı ve depo yatırımları başlatıldı. Taşkın riskine karşı 161 kilometre atık su ve 83 kilometre yağmur suyu hattı yapıldı. Enerji yatırımlarına da ağırlık verildi. Karabağlar hidroelektrik santrali ile Emiralem güneş enerji santrali devreye alınarak İZSU’nun kendi enerjisini üretmeye başlaması sağlandı. Yakında 6 yeni güneş enerji santralinin daha hizmete alınması planlanıyor.

Çiğli Tesisi yeniden Türkiye’nin en büyüğü oldu

İzmir Körfezi’ni koruma ve canlandırma hedefi doğrultusunda önemli çevre yatırımları yapıldı. Çiğli Atıksu Arıtma Tesisi’nin üç fazı revize edilirken dördüncü fazı tamamlandı. Böylece tesis, yeniden Türkiye’nin en büyük arıtma tesisi konumuna yükseldi. Torbalı ve Yazıbaşı-Ayrancılar atık su arıtma tesislerinin devreye alınmasıyla kentin toplam atık su arıtma kapasitesi yüzde 28 artırıldı. Körfez’de su sirkülasyonunu artırmak ve su kalitesini iyileştirmek amacıyla 642 bin metreküplük, yaklaşık 1 milyon tona karşılık gelen dip tarama çalışması da gerçekleştirildi.

Sosyal belediyecilikte yeni dönem

İzmir Büyükşehir Belediyesi, sosyal belediyecilik uygulamalarında insan odaklı ve kapsayıcı bir modeli öne çıkardı. Emeklilerden öğrencilere, engelli bireylerden dar gelirli ailelere kadar geniş bir kesime ulaşan destek programları, temel ihtiyaçları karşılamanın ötesine geçerek sosyal hayat ve ekonomik üretime katılımı da destekleyen bir çerçevede ele alındı.

Kent Lokantaları ve İZMAR ağı büyüdü

Halkın sofrasına ve bütçesine doğrudan katkı sunan Kent Lokantaları ile tanzim satış modeli İZMAR öne çıkan uygulamalar arasında yer aldı. İZMAR, 20 sabit mağaza ve 1 gezici otobüsle toplam 21 noktada hizmet vermeye başladı. Belediye yönetimi, mağaza sayısını kısa sürede 40’a çıkarmayı hedefliyor.

Yuvamız İzmir’de kapasite arttı

Aile bütçesine katkı sağlamayı amaçlayan Yuvamız İzmir merkezlerinin sayısı son iki yılda 22’ye yükseldi. Bu merkezlerde ücretlerin önce 10 bin liradan 5 bin liraya, ardından 2025-2026 döneminde 4 bin liraya düşürüldüğü bildirildi. 2026 sonuna kadar merkez sayısının 30’a çıkarılması hedefleniyor.

Menemen’de sosyal konut hamlesi

Başkan Tugay’ın seçim vaatleri arasında yer alan Egeşehir Menemen Konutları Projesi ile sosyal konut süreci başlatıldı. Toplam 3 bin 111 konutluk projenin 411 konutluk ilk etabının temelinin Nisan 2026’da atılması planlanıyor. Diğer etaplara ilişkin ihale ve yapım süreci de sürüyor.

Yüz binlerce haneye destek ulaştı

Son iki yılda uygulanan sosyal destek programlarıyla yüz binlerce haneye ulaşıldı. Kent genelinde 6 milyon litreden fazla süt dağıtıldı, 12 milyon öğün sıcak yemek üretildi. 8 bin 690 haneye 51 milyon lirayı aşan kaynak aktarılırken, yaklaşık 2 bin haneye kira desteği, 3 bin 500’e yakın haneye su faturası desteği sağlandı. Dayanışma ve danışma noktaları ile giyim mağazası üzerinden toplam 461 bin kişiye hizmet verildi. Eğitim alanında 27 bin 564 öğrenciye toplam 82,8 milyon liralık kırtasiye desteği sunuldu. Engelli yurttaşlara yönelik çalışmalarda 4 bin 600’den fazla kişiye medikal malzeme desteği verildi, 1.167 tekerlekli sandalyenin bakım ve onarımı yapıldı. Engelsiz ulaşım hizmetinden 11 bin 500’den fazla kişi yararlanırken, Destekli İstihdam Ofisi aracılığıyla yaklaşık 4 bin kişiye kariyer danışmanlığı sunuldu ve 53 engelli birey işe yerleştirildi.

Kültür, sanat ve tarihte yeni hamleler

İzmir Büyükşehir Belediyesi, kentin köklü tarihini ve kültürel birikimini yeni yatırımlarla buluşturan projelere de hız verdi. Kültürpark’ın yeniden kentin canlı simgelerinden biri haline gelmesi için çeşitli adımlar atıldı. Göl Gazinosu yeniden açıldı, Mogambo yenilendi, Prof. Dr. İlber Ortaylı Kütüphanesi Kültürpark’a kazandırıldı. Kültür ve Turizm Bakanlığı’ndan devralınan Resim ve Heykel Müzesi binası ise tadilatın ardından Mehmet Tüzüm Kızılcan Sanat Galerisi’ne dönüştürüldü. Gençlere yönelik Stüdyo Kültürpark da hizmete açıldı. İzmir Şehir Tiyatroları ve sahne sanatları alanında da üretim arttı. Son iki yılda tüm ilçelerde sahnelenen 214 oyunla 40 bin seyirciye ulaşıldı. İzmir Şehir Tiyatroları, 2024-2025 sezonunda kendi prodüksiyonlarıyla 33 bini aşkın izleyici ağırladı. 2026’nın ilk iki ayında da 7 bini aşkın seyirciye ulaşıldı. Aynı dönemde 284 film gösterimiyle yaklaşık 58 bin sinemasever bir araya geldi. Kent genelindeki 11 kütüphanede 90 bin yayın erişime açıldı.

Arkeolojiden UNESCO hedefine

İzmir’in 8 bin 500 yıllık tarihini görünür kılmayı hedefleyen kazı ve restorasyon çalışmaları da belediyenin öncelikli alanları arasında yer aldı. 2024-2025 yıllarında kazı çalışmalarına 42 milyon liranın üzerinde destek sağlandı. Smyrna Agorası ve Antik Tiyatro için 2027 sonuna kadar 34,5 milyon liralık ek kaynak ayrıldı. Restorasyonların tamamlanmasıyla 20 bin kişi kapasiteli Antik Smyrna Tiyatrosu’nun kentin önemli turizm odaklarından biri haline gelmesi bekleniyor. Kemeraltı, Basmane ve İkiçeşmelik bölgelerinde de restorasyon ve yenileme çalışmaları sürdürülüyor. Tarihi Liman Kenti’nin UNESCO Dünya Mirası Kalıcı Listesi’ne alınması için yürütülen hazırlıklarda sona yaklaşıldı. Adaylık dosyasının 2026’da Kültür ve Turizm Bakanlığı’na sunulması, 2028’de ise İzmir’in kalıcı listeye girmesi hedefleniyor.

EXPO 2027 ve fuarcılıkta küresel vitrin

İzmir’in uluslararası vitrinini güçlendirecek başlıklardan biri de EXPO 2027 hazırlıkları oldu. İnciraltı Kent Ormanı’nda düzenlenecek organizasyonun, Tek Sağlık konseptiyle 100 bin metrekareyi aşan alanda doğa, insan ve ekoloji ekseninde tasarlandığı belirtildi. Fuarcılıkta da kent kimliğini güçlendiren İzmir, son iki yılda düzenlenen 64 fuarla 4 milyon ziyaretçi ağırladı. Haziran 2026’da yapılacak UFI Avrupa Konferansı ile kentin dünya fuarcılık sektöründe daha güçlü bir görünürlük kazanması bekleniyor. İzmir, fuarcılığın da desteğiyle son iki yılda 47,4 milyar dolarlık ihracat gerçekleştirerek Türkiye’nin en fazla ihracat yapan üçüncü ili olma konumunu korudu. Yılın geri kalanında planlanan 20 büyük fuar ve etkinlikle maden, turizm, lojistik ve teknoloji gibi sektörlerde kent ekonomisine yeni katkı sağlanması amaçlanıyor.

Muhabir: İpek Kırca