Türkiye’de emeklilik sistemi açısından 1 Ekim 2008 tarihi, memurlar için kritik bir dönüm noktası olarak öne çıkıyor. Bu tarihten önce kamu görevine başlayanlar 5434 sayılı Emekli Sandığı Kanunu’na tabi olurken, 1 Ekim 2008 sonrası memuriyete girenler 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu kapsamında değerlendiriliyor. Bu ayrım, emekli maaşlarının hesaplanma yöntemi başta olmak üzere birçok temel hakkı doğrudan etkiliyor.
2008 Öncesi Memurların Emekli Maaşı Nasıl Hesaplanıyor?
1 Ekim 2008’den önce göreve başlayan memurların emekli aylıkları; görev süresi boyunca ulaştıkları derece, kademe ve ek gösterge rakamları üzerinden hesaplanıyor. Bu sistemde, çalışırken alınan maaşın brüt tutarından çok, unvan ve kariyer basamakları belirleyici oluyor. Bu nedenle, maaşın önemli bir kısmının ek ödeme veya tazminat kalemlerinden oluşması emekli maaşını doğrudan olumsuz etkilemiyor.
2008 Sonrası Memurlar İçin Hesaplama Sistemi Değişti
1 Ekim 2008 sonrası memuriyete başlayanlar için emekli maaşı hesaplama yöntemi tamamen farklı bir yapıya sahip. Bu gruptaki kamu görevlilerinin emekli aylıkları, çalışma hayatları boyunca bildirilen brüt kazançlar esas alınarak belirleniyor. Sistem, Sosyal Güvenlik Kurumu’nun SSK kapsamında uyguladığı prim esaslı maaş hesaplama mantığına dayanıyor.
Ek Ödemeler Emekli Maaşını Etkilemiyor
Mevcut maaş rejiminde memurların aldığı ücretin önemli bir bölümü; tazminat, ek ödeme ve seyyanen zam gibi kalemlerden oluşuyor. Ancak bu ödemelerin büyük kısmı prime esas kazanca dahil edilmiyor.
Bu durum, 2008 sonrası memurlar açısından emeklilikte ciddi bir gelir farkı oluşmasına neden oluyor. Çalışma döneminde yüksek maaş alan memurlar, emeklilikte daha düşük aylıkla karşılaşabiliyor.
Emekli Maaşlarında Düşüş Uyarısı Geldi
Sosyal Güvenlik Uzmanı Ali Tezel, sosyal medya platformu X üzerinden yaptığı paylaşımda, 1 Ekim 2008 sonrası ilk kez memur olanların emekli maaşlarıyla ilgili dikkat çeken bir uyarıda bulundu. Tezel, bu tarihten sonra göreve başlayan memurların emekli olduklarında beklediklerinden çok daha düşük maaş alabileceklerini ifade etti.
