Çiftçi Sen Genel Sekreteri Adnan Çobanoğlu bu yıl kuru üzüm alım fiyatının 82 TL olması gerektiğini söyleyerek, “Fakat Toprak Mahsulleri Ofisi bu ay başında tüccara kuru üzümü geçen yılı fiyatı olan 27 TL’den sattı. Bu nedenle tüccar ünün stokladı ve bir anlamda bizi düşük ücrete mahkum etmeye zorluyor. Çiftçinin yanında olması gereken TMO maalesef ihracatçı ve tüccarların yanında” dedi.
ÜRETİM YÜZDE 45 AZALDI
Gerek maden alanlarının hızla artması gerekse üzümü vuran salgın hastalıklar nedeniyle bu yıl üzümde yüzde 60 civarında verim düşüklüğü yaşandığını belirten Çiftçi Sen Genel Sekreteri Adnan Çobanoğlu, ürettikleri ürünün maliyetleri bile karşılayamaz hale geldiğini söyledi. Geçtiğimiz yıl ülke genelinde 255 bin ton civarında kuru üzüm üretimi olurken bu yıl rakamın 150 bin tona kadar indiğini belirten Çobanoğlu, önümüzdeki günlerde Toprak Mahsulleri Ofisi (TMO) tarafından açıklanacak kuru üzüm alım fiyatlarını beklediklerini fakat umutlarının olmadığını vurguladı.
AÇIKLAMA ÖNCESİ BALLI SATIŞ
TMO’nun tüccara ve ihracatçıya çalıştığını iddia eden Çobanoğlu, çiftçinin ürününe hak ettiği ücreti vermemek adına aybaşında elindeki kuru üzümleri geçen yılı fiyatı olan 27 TL’den satarak tüccar ve ihracatçının ihtiyacının önemli bir kısmını karşıladığını aktardı. Stoklarını 27 TL’lik kuru üzümle dolduran firmaların yeni açıklanacak fiyattan alım yapmak istemeyeceğini sözlerine ekleyen Çobanoğlu, “Olan çiftçiye olacak çünkü elindeki ürünü satmak zorunda. Bunu fırsat bilen TMO’da oldukça düşük bir ücret önererek bu ürünleri alacak. Bugün için ‘ürünümü maliyetine veriyorum’ diyen birisi bile kilosunu 52.5 TL’den satmak zorunda. Kar etmemiz içinse bu rakamın en az 83 TL olması gerek. Fakat TMO çiftçiyi zorda bırakıp maliyetini bile karşılayamayacağı bir rakamı verirse önümüzdeki yıl çiftçi bağları kökler ve üretmez; kuru üzümün yanı sıra pekmez, şarap gibi ürünlere de büyük zamlar gelebilir” ifadelerini kullandı.
TARİŞ DEVREYE GİREBİLMELİ
Gerek Uluslararası sözleşmelerden gerekse Anayasa’dan gücünü alan çiftçilerin sendikal örgütlenmesinin fiyat belirlemede sürece dahil edilmesini isteyen Çobanoğlu önerilerini de şöyle sıraladı:
1-Kuru üzüm fiyatlarında maliyet, kar payı ve insanca yaşama payı gözetilerek sendikamızın referans fiyatları üzerinden TARİŞ tarafından destekleme alımı yapılmalı.
2- TMO piyasayı şirketler lehine düzenlemekten vazgeçmelidir. Ziraat Odaları, Birlikler, kooperatifler gibi çiftçi örgütleri de demokratik yapılara kavuşturulmalı, kooperatif yasasının şirketler lehine olan hükümleri kaldırılmalı.
3- TARİŞ, üretimden pazarlamaya kadar olan zincirin her halkasında, yönetim organlarında, üreticilerin söz ve karar sahibi olacağı şekilde yeniden yapılandırılarak kuru üzüm alımında devreye sokulmalı.
4- İklim krizinden aşırı etkilenen bölgeler “Afet Bölgesi” ilan edilmeli, üreticilere devlet tarafından telafi edici ödemeler yapılmalı.
5- Üzüm üreticilerinin bankalara ve kamuya olan borçları en az bir yıl faizsiz ertelenerek taksitleri yıllara bölünmeli.
6- Verimlilik kaybı yüzde 30 ve üzeri olan üreticilere, üretimleri sürdürebilmeleri için faizsiz kredi verilmeli.
7- Şaraplık üzüm üreten üreticilerin üzümlerini işleyip satabilecekleri yasal düzenlemeler yapılmalı ve ürünlerini işleyerek satmaları konusunda teşvikler verilmeli.
8- İklimi ve üretimi olumsuz etkileyen enerji ve madencilik faaliyetlerine tarımsal alanlarda izin verilmemeli, faaliyette olanlar da kapatılmalı.
9- Tarım Sigortaları Yasası şirketlerin kazancını artırmak için değil, üzüm üreticilerine zor günlerinde yardımcı olmak amacıyla yeniden düzenlenmeli.
10- Kullanılan kimyasalların, değişen iklim koşullarında (aşırı sıcaklar v.b) bağları olumsuz etkileyip etkilemediği, hastalıkların artmasında rolünün olup olmadığı kamu eliyle araştırılmalı.
