ABD Başkanı Donald Trump, sosyal medya platformu Truth Social üzerinden yaptığı haritalı paylaşımlarla uluslararası gündemi sarstı. Trump’ın paylaştığı görsellerde Kanada, Venezuela ve Grönland ABD toprağı olarak gösterilirken, özellikle Arktik’te yer alan Grönland’a ABD bayrağı dikilmiş kareler dikkat çekti. Trump’ın ilk paylaşımında, Avrupa liderleriyle yapılan bir toplantı sırasında masanın yanında yer alan haritada söz konusu bölgelerin ABD sınırları içinde gösterildiği görüldü. Görsel, kısa sürede sosyal medyada geniş yankı uyandırırken, paylaşıma ilişkin resmi bir açıklama yapılmaması tartışmaları daha da büyüttü.
Grönland paylaşımı tansiyonu yükseltti
Trump, aynı gün yaptığı bir başka paylaşımda ise Grönland’da ABD bayrağının dikildiğini gösteren bir görsel yayımladı. Fotoğrafta Trump’ın yanında ABD Başkan Yardımcısı JD Vance ve Dışişleri Bakanı Marco Rubio da yer aldı. Görselde ayrıca “Grönland ABD toprağıdır” ifadesinin bulunduğu bir tabela dikkat çekti. Trump daha önce yaptığı açıklamalarda, ABD’nin “ulusal güvenliği” açısından Grönland’ın stratejik öneme sahip olduğunu savunmuş, Arktik bölgedeki askeri ve savunma projeleri için adanın hayati rol oynadığını ileri sürmüştü.
ABD uçakları Grönland’a konuşlanıyor
Gelişmelerin ardından NORAD tarafından yapılan açıklamada, ABD’ye ait askeri uçakların yakında Grönland’daki Pituffik Uzay Üssü’ne konuşlandırılacağı bildirildi. Açıklamada, bu adımın ABD, Kanada ve Danimarka arasındaki savunma iş birliği kapsamında uzun süredir planlanan faaliyetlerin bir parçası olduğu vurgulandı. Yetkililer, konuşlandırmanın Danimarka ile koordinasyon içinde yürütüldüğünü ve Grönland makamlarının da bilgilendirildiğini belirtti. NORAD, bu askeri hareketliliğin Kuzey Amerika savunmasına yönelik rutin operasyonlara destek amacı taşıdığını açıkladı.
Avrupa’dan tepki, yaptırım resti
Trump’ın Grönland çıkışı Avrupa başkentlerinde rahatsızlık yarattı. Danimarka Krallığı’na bağlı özerk bölge olan Grönland, daha önce ABD’den gelen egemenlik devrine yönelik yaklaşımları kesin bir dille reddetmişti. Danimarka ise son dönemde müttefikleriyle birlikte bölgedeki askeri iş birliğini artırma çağrısında bulunmuştu. Trump, bu gelişmelerin ardından Grönland’a yönelik ABD planlarına karşı çıkan Danimarka, Norveç, İsveç, Fransa, Almanya, İngiltere, Hollanda ve Finlandiya için gümrük vergisi uygulanacağını açıklamıştı. ABD Başkanı, 1 Şubat’tan itibaren yüzde 10, 1 Haziran’dan sonra ise yüzde 25 oranında vergi uygulanacağını, Grönland’ın satın alınmasına yönelik bir anlaşma sağlanana kadar bu oranın korunacağını duyurmuştu.
Haritalı paylaşım sembolik mi, mesaj mı?
Uzmanlar, Trump’ın haritalı paylaşımlarının hukuki bir karşılığı bulunmadığını ancak güçlü bir siyasi ve jeopolitik mesaj içerdiğini değerlendiriyor. Paylaşımların, ABD’nin Arktik’teki askeri ve stratejik varlığını artırma niyetinin kamuoyuna açık bir göstergesi olduğu yorumları öne çıkıyor. Trump cephesinden yeni bir açıklama gelip gelmeyeceği merak edilirken, Kanada, Venezuela ve Danimarka’dan resmi tepkilerin önümüzdeki günlerde netleşmesi bekleniyor.
