ABD’de özellikle teknoloji şirketlerinin yapay zeka yatırımlarını artırması ve operasyonlarını yeniden yapılandırması, işten çıkarma kararlarını hızlandırdı. Verimliliği artırmak, maliyetleri düşürmek ve yapay zeka odaklı iş modellerine geçiş yapmak isteyen çok sayıda şirket, binlerce çalışanı kapsayan küçülme planlarını hayata geçirdi.
Son dönemde yapay zeka, şirketlerin işten çıkarma kararlarında en sık gösterdiği gerekçelerden biri haline geldi. Özellikle teknoloji sektöründe daha az çalışanla daha yüksek verimlilik hedeflenirken, iş gücünde daralma dikkat çekici seviyelere ulaştı.
İşten çıkarmaları takip eden Challenger, Gray & Christmas’ın verilerine göre, mayıs ayında duyurulan işten çıkarmaların yaklaşık yüzde 40’ı yapay zeka gerekçesiyle gerçekleştirildi. Bu oran ocak ayında yüzde 7, şubatta yüzde 10, martta yüzde 25 ve nisanda yüzde 26 olarak kayıtlara geçmişti. Böylece yapay zeka, şirketlerin işten çıkarmalar için gösterdiği en önemli gerekçe konumuna yükseldi.
Yılın ilk beş ayında teknoloji sektöründe duyurulan işten çıkarmaların sayısı geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 66 artış göstererek 123 bin 653 kişiye ulaştı. Ekonomistler ise işten çıkarmaların yalnızca yapay zekadan kaynaklanmadığını, Kovid-19 salgını sonrasında gerçekleştirilen yoğun işe alımlar, maliyet baskıları ve yeniden yapılanma süreçlerinin de bu kararlarda etkili olduğunu belirtiyor.
ABD merkezli yazılım şirketi Oracle da yapay zeka odaklı dönüşüm kapsamında çalışan sayısını önemli ölçüde azaltan şirketler arasında yer aldı. Şirketin ABD Menkul Kıymetler ve Borsa Komisyonu’na yaptığı bildirimde, 31 Mayıs itibarıyla tam zamanlı çalışan sayısının geçen yılın aynı dönemindeki 162 binden 141 bine düştüğü açıklandı. Böylece Oracle’ın son bir yılda yaklaşık 21 bin çalışanıyla yollarını ayırdığı bildirildi.
Oracle, bildiriminde operasyonlar genelinde yapay zeka teknolojilerinin benimsenmesi ve devreye alınmasının iş gücünde azalmaya neden olduğunu ve bu sürecin devam edebileceğini ifade etti.
Yazılım şirketi GitLab da yapay zekayı iş modelinin temel unsurlarından biri haline getirmek amacıyla yeniden yapılanma kararı aldı. Şirket, iş gücünü yaklaşık yüzde 14 oranında azaltarak 350 çalışanını işten çıkaracağını duyurdu. GitLab ayrıca yapay zeka tabanlı iş yüklerinin artması nedeniyle altyapısını yeniden şekillendireceğini, 22 ülkeden çekileceğini ve yönetim katmanlarını sadeleştireceğini açıkladı.
Meta’nın da yaklaşık 8 bin çalışanını işten çıkarma kararı aldığı, buna karşılık 7 bin çalışanını yapay zeka odaklı yeni görevlere kaydırmayı planladığı bildirildi. ABD basınında yer alan haberlere göre Meta Üst Yöneticisi Mark Zuckerberg, çalışanlara gönderdiği notta yapay zeka alanındaki yoğun rekabet nedeniyle bu kararın gerekli olduğunu ifade etti. Meta daha önce de ocak ayında Reality Labs birimindeki çalışan sayısını yaklaşık yüzde 10 azaltmış, mart ayında ise yüzlerce çalışanı etkileyen yeni işten çıkarmalar gerçekleştirmişti.
Vergi ve finans yazılımı geliştiren Intuit de stratejik önceliklerini yeniden belirleyerek tam zamanlı iş gücünün yüzde 17’sini işten çıkaracağını açıkladı. Şirket, operasyonlarını daha verimli hale getirmeyi ve yapay zeka çalışmalarına daha fazla kaynak ayırmayı hedeflediğini bildirdi.
Cisco ise yaklaşık 4 bin çalışanını işten çıkararak kaynaklarını yapay zeka ve diğer büyüme alanlarına yönlendirme kararı aldı. Cloudflare de organizasyon yapısını yapay zeka çağına uygun şekilde yeniden tasarlamak amacıyla 1100’den fazla çalışanının işine son verdi.
Kripto para borsası Coinbase, piyasa koşulları ve yapay zeka dönüşümünü gerekçe göstererek çalışanlarının yaklaşık yüzde 14’ünü işten çıkaracağını açıkladı. Finans teknolojileri şirketi PayPal’ın da önümüzdeki üç yıl içinde iş gücünü yüzde 20 azaltmayı planladığı ve yapay zekayı tüm operasyonlarına entegre etmeyi hedeflediği bildirildi.
ABD merkezli sosyal medya şirketi Snap da kârlılık hedefleri doğrultusunda iş gücünün yüzde 16’sına karşılık gelen yaklaşık 1000 çalışanını işten çıkaracağını ve 300’den fazla açık pozisyonu kapatacağını açıkladı. Snap Üst Yöneticisi Evan Spiegel, çalışanlara gönderdiği notta yapay zekadaki hızlı gelişmelerin tekrara dayalı işleri azalttığını ve iş süreçlerini hızlandırdığını belirtti.
Bunun yanı sıra Angi, Atlassian, Block, Crypto.com ve Wix gibi şirketler de yapay zeka odaklı yeniden yapılanma stratejileri kapsamında bu yıl işten çıkarma kararı alan firmalar arasında yer aldı. ABD’de teknoloji sektöründe hız kazanan yapay zeka dönüşümünün, şirketlerin organizasyon yapıları ve istihdam politikalarında önemli değişikliklere yol açmayı sürdürdüğü ifade ediliyor.
