Güney Kore siyasetinde tarihi bir karar alındı. 3 Aralık 2024’te ilan ettiği sıkıyönetim nedeniyle yargılanan eski cumhurbaşkanı Yoon Suk Yeol, “ayaklanmaya önderlik etmek” ve “görevi kötüye kullanmak” suçlarından ömür boyu hapis cezasına çarptırıldı.
Mahkeme, Yoon’un anayasal düzeni ihlal ettiğine ve devlet gücünü siyasi amaçlarla kullandığına hükmetti. Savcılık makamı ise yargılama sürecinde sanığın “pişmanlık göstermediğini” savunarak idam cezası talep etmişti.
Sıkıyönetim Krizi Ülkeyi Sarsmıştı
Yoon, Aralık 2024’te ülkeyi “Kuzey Kore yanlısı unsurlardan korumak” gerekçesiyle sıkıyönetim ilan etmişti. Ancak karar yalnızca birkaç saat yürürlükte kalabildi. Parlamento, askerlerin gölgesinde gerçekleştirdiği oylamayla olağanüstü hali iptal etmiş; 190 milletvekili karara karşı oy kullanmıştı. Bu adım, Güney Kore’de ciddi bir siyasi krize yol açtı. 14 Aralık 2024’te parlamentoda yapılan oylamada 204 milletvekili Yoon’un azledilmesi yönünde oy verdi. Süreç, Anayasa Mahkemesi’ne taşındı. 4 Nisan 2025’te Güney Kore Anayasa Mahkemesi oybirliğiyle Yoon’un görevden daimi olarak uzaklaştırılmasına karar verdi. Mahkeme, sıkıyönetim ilanının Anayasa’ya aykırı olduğuna hükmetti. Yoon böylece görevdeyken gözaltına alınan ilk Güney Kore cumhurbaşkanı olarak kayıtlara geçti.
Diğer İsimlere de Ağır Cezalar
Dava kapsamında eski Savunma Bakanı Kim Yong-hyun 30 yıl hapis cezası aldı. Eski polis müdürü Cho Ji-ho 12 yıl, eski Seul Emniyet Müdürü Kim Bong-sik ise 10 yıl hapse mahkûm edildi. Yoon ayrıca düşman devlete yardım etmekten seçim yasasını ihlal etmeye, askeri bir soruşturmayı engellemekten yalan tanıklığa kadar birçok farklı suçlamayla da karşı karşıyaydı. Savcılar, sıkıyönetimi meşrulaştırmak için Kuzey Kore’ye yönelik insansız hava aracı uçuşlarıyla askeri gerilim yaratılmaya çalışıldığını ileri sürmüştü.
Tarihi Bir Dönüm Noktası
Güney Kore’de cumhurbaşkanının azledilmesi nadir ancak emsalsiz değil. 2016’da dönemin Cumhurbaşkanı Park Geun-hye de görevden alınmıştı. İlginç bir şekilde o süreçte savcı olan Yoon, Park hakkındaki soruşturmayı yöneten isimdi. Yoon’un görevden alınmasının ardından yapılan erken seçimle Haziran 2025’te Lee Jae-myung cumhurbaşkanlığı görevine geldi. Ömür boyu hapis kararı, Güney Kore’de hukukun üstünlüğü ve demokratik denetim mekanizmalarının işleyişi açısından önemli bir eşik olarak değerlendiriliyor. Ancak kararın ülkedeki siyasi kutuplaşmayı derinleştirip derinleştirmeyeceği önümüzdeki dönemde netleşecek.
