Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu’nun 16 Nisan 2026 tarih ve 14482 sayılı kurul kararı kapsamında jeotermal enerji santralleri için ayrılan 100 megavatlık birden çok kaynaklı, diğer adıyla hibrit santral kapasitesi için başvurular 30 Haziran 2026 tarihine kadar devam ediyor.
Ancak jeotermal enerji sektörü temsilcileri, mevcut kapasitenin sektörün ihtiyaçlarını karşılamaktan uzak olduğunu belirterek tahsis miktarının artırılması çağrısında bulunuyor.
“Jeotermal baz yük kaynağı”
Türkiye’de jeotermal kaynaklı elektrik üretiminde kurulu güç yaklaşık bin 800 megavat seviyesine ulaşırken, tahsis edilen 100 megavatlık hibrit kapasite toplam kurulu gücün yaklaşık yüzde 5,5’ine karşılık geliyor.
Jeotermal Enerji Derneği Yönetim Kurulu Başkanı Ali Kındap, yenilenebilir enerji kaynakları içerisinde baz yük üretim yapabilen tek kaynağın jeotermal enerji olduğunu belirterek santrallerin yüzde 80’in üzerinde kapasite faktörüyle çalıştığını söyledi.
“Öz tüketim dikkate alınmalı”
Jeotermal enerji santrallerinin ürettikleri elektriğin yaklaşık yüzde 20 ila yüzde 25’ini kendi enerji ihtiyaçları için kullandığını belirten Kındap, yatırımcılara santrallerinin kurulu gücünün en az yüzde 20’si kadar hibrit santral kurma imkânı verilmesi gerektiğini ifade etti.
Kındap, mevcut düzenleme kapsamında yalnızca Yenilenebilir Enerji Kaynakları Destekleme Mekanizması süresini tamamlamış jeotermal enerji santrallerinin başvuru yapabildiğine dikkat çekerek sektörün beklentisinin kurulu gücün en az yüzde 20’sine karşılık gelecek ölçüde güneş ve rüzgâr enerjisine dayalı hibrit kapasite tahsisi olduğunu söyledi.
Sektörün talebi 360 megavat
Ali Kındap, 2025 yılı sonu itibarıyla on yıllık Yenilenebilir Enerji Kaynakları Destekleme Mekanizması süresini tamamlayarak sistemden çıkan jeotermal santrallerin kurulu gücünün 620 megavata ulaştığını, bu rakamın 2026 yılı sonunda ise 833 megavata çıkacağını belirtti.
Bu verilerin mevcut 100 megavatlık hibrit kapasite tahsisinin yetersizliğini ortaya koyduğunu ifade eden Kındap, santrallerin öz tüketim oranları dikkate alındığında daha yüksek kapasite tahsis edilmesinin gerekli olduğunu vurguladı.
Jeotermal enerji sektörünün beklentisinin toplam kurulu gücün yüzde 20’sine karşılık gelen 360 megavatlık hibrit kapasite tahsisi olduğunu belirten Kındap, böyle bir düzenlemenin yatırımcı motivasyonunu artıracağını söyledi.
Kapasite faktörü belirleyici olacak
Başvuru sürecinde santrallerin kapasite faktörlerinin dikkate alınacağını belirten Kındap, tahsislerin en yüksek kapasite faktörüne sahip tesislerden başlanarak yapılacağını hatırlattı.
Jeotermal santrallerin farklı rezervuar alanlarında faaliyet göstermeleri nedeniyle kapasite faktörlerinin değişkenlik gösterdiğini ifade eden Kındap, kurulu gücü ve öz tüketimi yüksek olmasına rağmen kapasite faktörü görece düşük kalan bazı santrallerin mevcut 100 megavatlık sınır nedeniyle bu tahsisten yararlanamayabileceğini dile getirdi.
Bir jeotermal santral için azami 10 megavat hibrit kapasite sınırı bulunduğunu hatırlatan Kındap, 16 Nisan 2026 tarihinden önce hibrit santral başvurusu yapan yatırımcıların da aynı tahsis kapsamına dahil edileceğini belirtti.
Tahsis süreci nasıl işleyecek?
Düzenlemeye göre Yenilenebilir Enerji Kaynakları Destekleme Mekanizması süresini tamamlamış her bir jeotermal santral için son beş yıla ait üretim ve kurulu güç verileri kullanılarak ortalama kapasite faktörü hesaplanacak.
Başvurular, en yüksek kapasite faktörüne sahip santrallerden başlanarak sıralanacak ve ilan edilen toplam kapasite dolana kadar tahsis işlemleri gerçekleştirilecek.
Son beş yıl içerisinde farklı zamanlarda devreye alınan kapasitelerin bulunması halinde her bir kapasite için işletmede kalınan süre ve kurulu güç dikkate alınarak ayrı hesaplama yapılacak.
İşletmedeki toplam elektriksel kurulu gücü 3 megavat ve altında olan tesislerde tahsis edilebilecek kapasite, işletmedeki kurulu güç kadar olacak. Üç megavatın üzerindeki tesislerde ise tahsis miktarı, kurulu gücün 3 megavatı aşan kısmının yüzde 25’inin 3 megavata eklenmesiyle hesaplanacak.
Düzenlemeye göre bir jeotermal santral için tahsis edilebilecek hibrit kapasite en fazla 10 megavat olacak. Santral için daha önce alınmış kapasitenin belirlenen limitlerin üzerinde olması halinde başvuru iade edilecek, limitlerin altında kalması durumunda ise eksik kapasite Türkiye Elektrik İletim Anonim Şirketi tarafından tahsis edilecek.
Jeotermal enerji sektörü temsilcileri, mevcut kapasite sınırlarının yeniden değerlendirilmesini ve santrallerin öz tüketim ihtiyaçlarını karşılayabilecek seviyede hibrit kapasite tahsisi yapılmasını talep ediyor.
