ABD tarafından 86 yıl hapse mahkûm edilen Pakistanlı bilim insanı Afiye Sıddıki, hem ülkesinde hem de küresel insan hakları çevrelerinde sembol bir figüre dönüştü. Peki, Pakistanlı bilim insanı Afiye Sıddıki kimdir?
Afiye Sıddıki kimdir?
Afiye Sıddıki, 1972 yılında Pakistan’ın Karaçi kentinde doğmuş, ABD’de eğitim almış bir nörobilimci ve eğitimli bilim insanıdır. Genç yaşta Amerika Birleşik Devletleri’ne giderek, önce University of Houston’da öğrenim gördü, ardından Massachusetts Institute of Technology (MIT)’de biyoloji ve bilişsel bilimler eğitimi aldı. Daha sonra Brandeis Üniversitesi’nden nörobilim doktorası aldı.
1995’te evlenip çocuk sahibi olan Sıddıki, hem akademik araştırmalarda bulundu hem de bazı sivil toplum faaliyetlerinde yer aldı. 2000’li yılların başında ise adını daha farklı bir bağlamda duyuracak olaylar zinciri başladı.
Neden gündemde?
2003 yılında üç çocuğuyla birlikte Pakistan’da yaşayan Afiye Sıddıki, bir gün aniden kayboldu. Ailesi, Amerikan istihbarat birimleri tarafından kaçırıldığını ve gizli bir hapishanede tutulduğunu iddia etti. Bu iddialar uzun süre teyit edilemedi.
Sıddıki 2008 yılında Afganistan’ın Gazni kentinde ABD askerleri tarafından gözaltına alındı. Amerikan yetkilileri, kendisinin üzerinde terör örgütleriyle bağlantılı belgeler bulunduğunu ve sorgulama sırasında bir ABD görevlisine silahla saldırmaya çalıştığını öne sürdü.
Sıddıki, 2010 yılında ABD’de federal mahkeme tarafından cinayete teşebbüs, ABD personeline saldırı ve yasa dışı silah bulundurma suçlamalarıyla 86 yıl hapis cezasına çarptırıldı. Ceza, kamuoyunda “olağandışı sertlikte” olarak yorumlandı. Hâlen Teksas’ta bulunan Carswell Federal Hapishanesi'nde tutulmaktadır.
Uluslararası tartışmalar
Afiye Sıddıki, Pakistan’da ulusal kahraman gibi görülürken, Batı kamuoyunda terörizmle bağlantılı bir figür olarak tanımlanıyor. Pakistan hükümeti yıllardır Sıddıki’nin iadesi için ABD nezdinde girişimlerde bulunmakta. Onu destekleyen gruplar ise yargılanma sürecinin adaletsiz ve siyasi olduğunu savunuyor.
Afiye Sıddıki’nin ismi sık sık militan grupların rehine takası taleplerinde geçiyor. IŞİD gibi örgütler, geçmişte Batılı rehinelere karşılık onun serbest bırakılmasını talep etmişti. Bu durum da Sıddıki’nin adını, güvenlik ve terör politikalarının merkezine yerleştirmiş durumda.
Afiye Sıddıki’nin dosyası yalnızca bir ceza davası değil; aynı zamanda ABD ile Pakistan arasındaki diplomatik gerilimlerin bir yansıması haline geldi. Pakistan’da düzenli olarak onun serbest bırakılması için protestolar yapılmakta; siyasi liderler, kamuoyunun baskısıyla ABD’ye çağrılarda bulunmaktadır.
