Rusya ile Ukrayna arasında üç yılı aşkın süredir devam eden savaşta diplomatik temaslar yeniden hız kazanırken, sahadaki çatışmalar hız kesmeden sürüyor. Savaşın dördüncü yılına günler kala taraflar, ABD arabuluculuğunda İsviçre’nin Cenevre kentinde müzakere masasına oturdu. Ancak görüşmeler devam ederken karşılıklı hava saldırıları, barış umutlarının önünde ciddi bir engel oluşturuyor.
Cenevre’de kritik temas
17 Şubat’ta başlayan görüşmelerde Ukrayna heyetine Savunma Bakanı Rüstem Umerov başkanlık ederken, Rus tarafında Devlet Başkanı Vladimir Putin’in yardımcısı Vladimir Medinski yer aldı. ABD adına ise eski Başkan Donald Trump’ın özel temsilcileri arabuluculuk görevini üstlendi. Altı saat süren ilk tur temasların ardından taraflar, görüşmelerin “teknik detaylar ve olası çözüm mekanizmaları” üzerinde yoğunlaştığını açıkladı. Ancak üçüncü turda somut bir ilerleme sağlanıp sağlanamayacağı konusunda iyimserlik sınırlı.
Sahada tansiyon düşmedi
Diplomatik temaslara rağmen Rusya’nın Ukrayna’ya yönelik saldırıları sürüyor. Görüşmelerden saatler önce Ukrayna’nın 12 bölgesini hedef alan geniş çaplı bir hava operasyonu düzenlendi. Ukraynalı yetkililer saldırılarda en az üç kişinin hayatını kaybettiğini, enerji altyapısının ve yerleşim alanlarının zarar gördüğünü bildirdi. Ukrayna tarafı ise Rusya topraklarına insansız hava aracı saldırıları gerçekleştirdiğini duyurdu. Rus makamları, 150’den fazla İHA’nın hava savunma sistemleri tarafından düşürüldüğünü açıkladı. Saldırılar sonucunda bir petrol rafinerisinde yangın çıktığı belirtildi.
En büyük düğüm: Toprak ve güvenlik
Müzakerelerin önündeki en büyük engel, işgal edilen Ukrayna topraklarının statüsü. Rusya, Ukrayna’nın yaklaşık yüzde 20’sini kontrol ediyor ve doğudaki Donbas bölgesinin tamamına yakınını talep ediyor. Kiev yönetimi ise herhangi bir toprak tavizini kesin bir dille reddediyor. Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy, ülkesinin savaşı sona erdirecek bir anlaşmaya hazır olduğunu ancak bunun güçlü güvenlik garantileriyle desteklenmesi gerektiğini vurguladı. Kiev, özellikle ABD ve Batılı müttefiklerden uzun vadeli güvenlik taahhütleri talep ediyor.
Küresel etkiler ve enerji boyutu
Savaşın uzaması yalnızca iki ülkeyi değil, küresel enerji ve emtia piyasalarını da etkilemeye devam ediyor. Özellikle Ukrayna’daki enerji altyapısına yönelik saldırılar, Avrupa’nın enerji güvenliği açısından risk oluşturuyor. Soğuk hava koşullarının etkisiyle Ukrayna’daki elektrik şebekesi üzerinde baskı artmış durumda. Jeopolitik risklerin devam etmesi, petrol ve doğal gaz fiyatlarında dalgalanmaya yol açarken, yatırımcılar müzakere sürecinden çıkacak mesajları yakından izliyor.
İhtiyatlı beklenti
Diplomatik kaynaklar, tarafların müzakere masasında kalmasının bile önemli bir gelişme olduğunu belirtirken, kısa vadede kapsamlı bir barış anlaşmasına ulaşmanın zor olduğu görüşü öne çıkıyor. Kremlin’in mevcut taleplerinden geri adım atmaması ve Kiev’in güvenlik garantileri konusundaki ısrarı, sürecin karmaşıklığını artırıyor. Barış görüşmeleri sürerken cephedeki çatışmaların devam etmesi, masadaki ilerlemenin kırılganlığını gözler önüne seriyor. Önümüzdeki günlerde yapılacak açıklamalar ve müzakerelerin seyri, savaşın geleceği açısından belirleyici olacak.
