Türkiye’nin kutup bilimlerindeki kalıcı varlığı bir kez daha Antarktika’da sahaya indi. TÜBİTAK MAM Kutup Araştırmaları Enstitüsü koordinasyonunda yürütülen 10. Ulusal Antarktika Bilim Seferi, 11 gün süren zorlu yolculuğun ardından başarıyla kampa ulaştı. Türk bilim ekibi, Beyaz Kıta’daki ana üs konumundaki Horseshoe Adası’nda bulunan Türk Bilimsel Araştırma Kampı’nda çalışmalarına resmen başladı.
17 araştırmacı, çok disiplinli bilim gündemi
Bu yılki seferde 16’sı Türk, 1’i Bulgar olmak üzere toplam 17 araştırmacı görev alıyor. Ekip; canlı ve yaşam bilimlerinden yer bilimlerine, buzul ve atmosfer bilimlerinden deniz bilimlerine uzanan geniş bir yelpazede veri toplayacak. İklim değişikliğinin etkilerini ortaya koymak amacıyla buz, göl ve denizel su örnekleri alınacak; sucul ekosistemlerde biyolojik çeşitlilik, jeoloji ve yakın uzay gözlemleri kapsamında kapsamlı analizler yapılacak.
Denizden karaya: Bilimsel lojistiğin kritik hattı
Araştırmacıların yaklaşık bir ay boyunca yaşam ve çalışma alanı olacak “Sola” isimli gemi, King George Adası’ndan başladığı seyrini tamamlayarak Horseshoe Adası açıklarında demirledi. Bilim insanları zodyak botlarla kampa geçerek Türk bayrağını göndere çekti ve İstiklal Marşı eşliğinde seferin başlangıcını ilan etti. Bu sembolik an, Türkiye’nin Antarktika’daki 10 yıllık bilimsel sürekliliğinin altını çizdi.
Dismal Adası’nda kritik bakım tamamlandı
Seferin ilk etabında ekip, Dismal Adası’nda bulunan ve Harita Genel Müdürlüğü’ne bağlı Küresel Konumlandırma Sistemi (GNSS) istasyonunun bakım-onarımını tamamladı. Altı yıl önce kurulan istasyonda veri yedekleme işlemleri gerçekleştirilirken, sistemin zorlu hava koşullarına rağmen sorunsuz çalıştığı tespit edildi. Toplanan GNSS verileri, bölgedeki tektonik hareketlerin izlenmesi ve uzun dönemli yer kabuğu dinamiklerinin anlaşılması açısından kritik önem taşıyor.
“10’uncu kez burada olmak gurur verici”
Sefer lideri Ersan Başar, aynı bölgeye 10 yıldır düzenli sefer yapmanın Türkiye için önemli bir bilimsel kazanım olduğunu vurguladı. Başar, Antarktika’da yürütülen projelerin uluslararası bilim camiasına katkı sunduğunu, elde edilen verilerin iklim değişikliği ve yer bilimleri başta olmak üzere pek çok alanda referans niteliği taşıdığını ifade etti.
Türkiye’nin Antarktika vizyonu güçleniyor
Ulusal Antarktika Bilim Seferleri, Türkiye’nin Antarktika Antlaşmalar Sistemi kapsamındaki bilimsel görünürlüğünü artırırken, sürdürülebilir araştırma altyapısının da güçlenmesini sağlıyor. Onuncu yılını geride bırakan bu çalışmalar, Türkiye’nin kutup bilimlerinde kalıcı aktör olma hedefinin sahadaki somut göstergesi olarak öne çıkıyor. Bilim ekibi, önümüzdeki haftalarda Horseshoe Adası ve çevresinde planlanan ölçüm ve örnekleme faaliyetlerini tamamlayarak, Antarktika’nın değişen çevresel dinamiklerine ışık tutacak yeni verilerle Türkiye’ye dönecek.
