Yapay zeka teknolojilerindeki hızlı ilerleme, küresel ölçekte iş modellerini yeniden şekillendirirken, artan yatırım ihtiyacı ve yoğun rekabet baskısının kar marjlarını daraltabileceğine yönelik endişeler yazılım şirketlerinin hisselerinde satış baskısını artırdı.
Küresel ölçekte yapay zeka ve teknoloji yatırımlarına ilişkin uzun vadeli iyimserlik korunuyor. Yapay zekanın ekonomiye daha fazla entegre olarak bazı sektörlerde iş modellerini değiştirebileceği ve insan ihtiyacını sınırlandırabileceği öngörülüyor. Teknolojide her geçen gün kaydedilen ilerleme, yapay zeka alanındaki gelişmeleri de hızlandırıyor. Bu alanda art arda gelen stratejik ortaklıklar, sektördeki dönüşümün pozitif ivmelenmesine katkı sağlıyor.
ABD’de Meta’nın uzun vadeli yapay zeka altyapı yol haritasını ilerletmek üzere Nvidia ile çok yıllık stratejik ortaklığa gittiğini duyurmasının ardından, Nvidia ile Oracle arasında da yeni bir işbirliği açıklandı. Oracle ve Nvidia, işletmelerin otonom görevler gerçekleştirebilen yapay zeka uygulamalarının çıkarım süreçlerini hızlandırmaya yönelik altyapı entegrasyonu konusunda işbirliğini genişletti.
Buna karşın analistler, üretken yapay zeka uygulamalarının yaygınlaşmasıyla birlikte birçok yazılım fonksiyonunun doğrudan yapay zeka modelleri tarafından yerine getirilebilir hale geldiğini belirtiyor. Bu durumun yazılım sektöründe kar marjlarının daralmasına yol açabileceğine dair korkuları artırdığı ifade ediliyor. Bazı geleneksel yazılımlara yönelik talebin orta vadede zayıflayabileceğine ilişkin beklentiler de sektörde faaliyet gösteren şirketlerin hisseleri üzerinde baskı oluşturuyor.
Geçen hafta ABD’li Palo Alto Networks hisseleri yüzde 10,9, siber güvenlik yazılım şirketi CrowdStrike’ın hisseleri yüzde 9,6, Fortinet hisseleri yüzde 6,5 ve Salesforce hisseleri yüzde 2,4 değer kaybetti. Yapay zeka şirketi Anthropic’in “Claude Code” ürünü için yeni programlama yeteneklerini açıklamasının ardından dünkü işlemlerde de yazılım ve siber güvenlikle ilişkili şirketlerin hisselerindeki düşüş dikkati çekti. CrowdStrike’ın hisseleri yüzde 10’a yakın, Zscaler’in hisseleri yüzde 10’un üzerinde, Okta’nın hisseleri yüzde 6,4 ve Fortinet’in hisseleri yüzde 5,5 geriledi.
Analistler, bulut ve veri tabanı çözümlerinin dışında kalarak yalnızca muhasebe, finans, üretim, stok, insan kaynakları ve satış gibi operasyonlara odaklanan yazılım şirketlerinin kısa vadede güç kaybedebileceğini ifade ediyor. Yapay zeka entegrasyonunda geri kalan firmalarda rekabet avantajının aşınabileceği ve hisse performansının görece baskı altında kalmaya devam edebileceği belirtiliyor.
Avustralya merkezli KCM Trade Global Baş Piyasa Analisti Tim Waterer, yapay zekanın yaygınlaşmasıyla beyaz yakalı işlerin büyük ölçüde ortadan kalkması durumunda ortaya çıkabilecek olumsuz ekonomik etkilerin, verimlilik artışıyla telafi edilip edilemeyeceğinin piyasalar tarafından değerlendirildiğini söyledi. Yapay zeka alanındaki yüksek sermaye harcamalarının teknoloji şirketlerini bu yatırımların karşılığını verecek düzeyde getiri sağlama konusunda baskı altına aldığını belirten Waterer, yatırımcıların hangi şirketlerin mevcut yüksek değerlemeleri haklı çıkarabileceği konusunda daha seçici hale geldiğini ifade etti. Waterer, büyük yapay zeka yatırımları karşısında teknoloji firmaları üzerinde karlılık sağlama baskısının artacağını, beklenen getiriler gerçekleşmezse şirketlerin daha büyük aşağı yönlü baskılarla karşılaşabileceğini kaydetti.
Yapay zekanın istihdam üzerindeki etkileri de tartışılıyor. OpenAI Üst Yöneticisi Sam Altman, Hindistan’da düzenlenen Yapay Zeka Etki Zirvesi’nde yaptığı açıklamada, yapay zekanın geleneksel olarak insanlar tarafından yapılan işleri daha iyi yerine getirebilmesi halinde istihdam piyasasının olumsuz etkilenebileceğini söyledi. Altman, teknolojik gelişmelerin mevcut işleri dönüştürürken aynı zamanda daha önce var olmayan yeni iş kategorileri oluşturduğunu da vurguladı.
Danışmanlık şirketi Challenger, Gray & Christmas’ın çalışmasına göre, yapay zeka 2025 yılında ABD’de yaklaşık 55 bin işten çıkarmaya neden oldu. Raporda, ABD’de enflasyonun hız kaybetmesine rağmen sürdüğü, gümrük vergilerinin giderleri artırdığı ve firmaların maliyet düşürücü önlemler aradığı bir dönemde yapay zekanın maliyet azaltıcı etkisinin kısa vadeli bir çözüm olarak görüldüğü belirtildi.
Uluslararası Para Fonu Başkanı Kristalina Georgieva da ocak ayında İsviçre’nin Davos kentinde düzenlenen Dünya Ekonomik Forumu’nda yapay zekanın ekonomik büyüme için önemli bir faktör olduğunu ifade etti. Georgieva, önümüzdeki yıllarda büyümede yüzde 0,8’e varan bir artış potansiyeli görüldüğünü ancak bu sürecin işgücü piyasasını “tsunami gibi” vurduğunu ve çoğu ülke ile işletmenin buna hazırlıklı olmadığını söyledi.
