İstanbul’da afetlere hazırlık kapsamında başlatılan yeni bir projeyle, ev ortamında yaşayan köpekler arama kurtarma görevlerine hazırlanıyor. İstanbul Valiliği koordinasyonunda yürütülen çalışma, İl Afet Risk Azaltma Planları (İRAP) çerçevesinde kentteki arama kurtarma köpeği sayısını artırmayı hedefliyor.
Proje kapsamında, sahiplerinin gönüllü katılımıyla belirlenen 19 köpek, İstanbul Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı (AFAD) Birlik Müdürlüğü personeli ve altı ilçe belediyesinin sertifikalı eğitmenleri tarafından eğitime alındı. Kadıköy, Maltepe, Ataşehir, Kartal, Beykoz ve Pendik belediyelerinin destek verdiği süreçte, ilk aşamada köpek sahibi ailelerle temasa geçildi.
4 ila 12 ay arasındaki köpeklerin yaşam koşulları ve sağlık durumları detaylı biçimde incelendi. Geçmişinde ciddi sağlık sorunu bulunmayan, travma yaşamamış, cesur ve oyun motivasyonu yüksek köpekler öncelikli kriterler arasında yer aldı. Farkındalık eğitimlerinin ardından yapılan değerlendirmeler sonucunda 60 köpeğe kadar düşen aday havuzundan, arama kurtarma görevine uygun bulunan 19 köpek seçildi.
AFAD eğitmeni Ceyhun Ersöz, 6 Şubat 2023’te meydana gelen Kahramanmaraş merkezli depremler sırasında arama kurtarma köpeklerinin sahada önemli katkı sağladığını belirterek, köpeklerin doğrusal tepki verme ve zaman kazandırma açısından diğer arama unsurlarıyla birlikte kritik rol oynadığını ifade etti. Ersöz, projeyle ev ortamında yaşayan köpeklerin doğal avlanma güdüsü ve güçlü koku alma yeteneklerinden yararlanmayı amaçladıklarını söyledi.
“İhtiyaç halinde köpekleri birer kahramana dönüştürmeyi hedefliyoruz” diyen Ersöz, Türkiye’de halihazırda 104 arama köpeği bulunduğunu, bunların 28’inin İstanbul’da görev yaptığını aktardı. Yeni projeyle bu sayının artırılması planlanıyor.
Yaklaşık bir yıl sürecek eğitim programında yalnızca köpekler değil, sahipleri de eğitime tabi tutuluyor. Eğitim sonunda köpekler “arama kurtarma köpeği”, sahipleri ise “köpek idarecisi” statüsüyle afet ve kriz bölgelerinde görev alabilecek.
Projeye katılan gönüllüler, sürecin hem sorumluluk hem de gurur verici olduğunu dile getiriyor. Yedi aylık labrador retriever cinsi “Dayı” ile eğitime katılan Doğancan Özsoy, afet gerçeğinin herkes için geçerli olduğuna dikkat çekerek, uygun niteliklere sahip köpeklerin bu tür eğitimlere dahil edilmesinin önemli olduğunu söyledi.
İki yaşındaki labrador retriever “Co” ile programa katılan Ceren Saraç ise 6 Şubat depremlerinden derinden etkilendiklerini belirterek, projede yer almanın kendileri için anlamlı olduğunu ifade etti. Saraç, daha fazla köpek sahibinin bu tür çalışmalara gönüllü olarak katılmasını temenni ettiklerini kaydetti.
Evde yaşayan köpeklerin afetlere hazırlık zincirine dahil edilmesini amaçlayan proje, İstanbul’da sivil kapasitenin güçlendirilmesi ve olası afetlerde müdahale süresinin kısaltılması açısından önemli bir adım olarak değerlendiriliyor.
