Ege Bölgesi Sanayi Odası (EBSO) Yönetim Kurulu Başkanı Ender Yorgancılar, son yıllarda küresel ticaret dengelerinde yaşanan dönüşüme dikkat çekti. ABD’de korumacı politikaların öne çıktığını, Çin’in ise serbest ticareti savunur pozisyona geçtiğini belirterek, artan belirsizlik ve istikrarsızlık ortamının küresel ticareti yeniden şekillendirdiğini ifade etti. ABD’nin Çin ile başlattığı ticaret savaşlarının ardından Avrupa Birliği’ne yönelik sert tutumun AB’yi yeni bir dönüşüm sürecine ittiğini dile getiren Yorgancılar, bu sürecin Türkiye açısından dikkatle analiz edilmesi gerektiğini söyledi.
Kaybeden Türk sanayisi olabilir
AB–Hindistan Serbest Ticaret Anlaşması’nın yanı sıra AB–Mercosur STA, Made in Europe girişimi, güncellenemeyen Gümrük Birliği ve AB Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması’nın birlikte değerlendirilmesi gerektiğini belirten Yorgancılar, ortaya çıkan tablonun Türk sanayisi açısından riskli olduğunu kaydetti. Hindistan ile yapılan anlaşmanın tekstil ve hazır giyim, otomotiv yan sanayi, demir-çelik, yazılım, kimya ve ilaç sektörleri başta olmak üzere birçok alanda pazar kaybına yol açabileceğini ifade ederek, yerli üreticinin küçülmesi ve rekabet gücünün azalmasıyla birlikte sanayisizleşme riskinin gündeme gelebileceğini dile getirdi.
Türkiye için 6 maddelik yol haritası
Yorgancılar, Türkiye’nin güçlü jeostratejik konumunu ve Avrupa’nın savunma, enerji ve göç alanındaki ihtiyaçlarını avantaja çevirmesi gerektiğini belirterek atılması gereken adımları sıraladı:
1. AB’nin imzaladığı STA’lara, Türkiye’nin eş zamanlı dahil edilmesinin sağlanması,
2. Gümrük Birliği’nin güncellenerek; hizmetler, işlenmemiş tarım ürünleri, dijital ve yeşil ekonomi ile kamu alımlarının ve belirli mesleklerde kişilerin hareketliliğinin kapsama alınması,
3. Kamu ve özel sektör ortak aklı ile güçlü bir lobi oluşturulması, (özellikle Made in Europe)
4. AB-Hindistan STA’sı yürürlüğe girmeden ivedilikle Hindistan menşeli eşyaların ithalatında Ek Mali Yükümlülük (EMY) uygulamasının düzenlenmesi,
5. AB’de ve TR’de gümrük vergisi yüzde 6 olan, sanayinin önemli bir hammaddesi külçe alüminyuma Hindistan ile yapılan STA sonrasında, AB’li rakiplerin de gümrük vergisi olmaksızın erişim imkanına karşı önlem alınması,
6. Çok fazla belirsizlik içeren ve ciddi mali yüke sebep olacak AB Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizmasına ilişkin ilgili Bakanlıklarımızın etkin olması ve Hindistan’a karbon vergisi konusunda verilecek olası ayrıcalıklardan Türkiye’nin de faydalanmasının sağlanması son derece önem taşımaktadır.
Haksız rekabete karşı girişimler sürüyor
İhracatının yüzde 49’unu AB ülkelerine gerçekleştiren sanayi kuruluşlarının haksız rekabete maruz kalmaması gerektiğini vurgulayan Yorgancılar, EBSO olarak ulusal ve uluslararası düzeyde gerekli girişimleri sürdürdüklerini ifade etti. Küresel ticaretteki yeni yapılanma sürecinde Türkiye’nin edilgen değil, proaktif bir strateji izlemesi gerektiğine dikkat çekerek, aksi halde sanayinin ciddi pazar kayıpları yaşayabileceği uyarısında bulundu.
