İzmir’in Çeşme ilçesinde sahilde yaralı halde bulunan ve “Arda” adı verilen caretta caretta yavrusunun yaşama tutunabilmesi için Muğla’nın Ortaca ilçesinde faaliyet gösteren Deniz Kaplumbağaları Araştırma, Kurtarma ve Rehabilitasyon Merkezi (DEKAMER)’de yoğun bir tedavi ve bakım süreci yürütülüyor.
İztuzu Plajı’nda konumlanan merkezde, 2008 yılından bu yana deniz kaplumbağalarının korunmasına yönelik çalışmaların yanı sıra yaralı ve hasta bireylerin tedavisi gerçekleştiriliyor. Son olarak Çeşme kıyılarında yaralı halde bulunan ve 2–3 yaşlarında olduğu değerlendirilen caretta caretta yavrusu Arda, merkeze getirilerek tedavi altına alındı.
Yapılan ilk muayenelerde Arda’nın boyun bölgesi ile göz çevresinde enfeksiyonlar tespit edildi. Soğuktan etkilendiği belirlenen yavru kaplumbağanın oldukça hareketsiz ve zayıf olduğu ifade edildi. Bu nedenle tedavi süreci, klimalı ve kontrollü bir odada yürütülüyor. Kaplumbağanın bulunduğu havuzdaki suyun sıcaklığı sürekli takip edilerek yaklaşık 25 derece civarında sabit tutuluyor.
Beslenme süreci de özel bir bakım gerektiriyor. Yavru kaplumbağa kendi kendine beslenemediği için görevliler tarafından destekleniyor. Bir görevli kaplumbağanın ağzını açarken, diğer görevli protein ağırlıklı yemleri pens yardımıyla yutağına bırakıyor. Tedavi sürecinde karides ve balık gibi besinlerle düzenli besleme yapılıyor.
Merkezde görevli veteriner hekim Emre Odabaş, Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğünün desteğiyle kaplumbağanın bulunduğu yerden alınarak DEKAMER’e getirildiğini ve zaman kaybetmeden tedaviye başlandığını belirtti. Odabaş, yavru bir kaplumbağa olması nedeniyle bakım sürecinin daha hassas yürütüldüğünü vurgulayarak, hayvanın en az saatte bir kontrol edildiğini, genel durumu ve reflekslerinin yakından izlendiğini aktardı. Arda’nın, merkeze bugüne kadar yaralı olarak getirilen en küçük kaplumbağa olduğu da kaydedildi.
DEKAMER Proje Asistanı ve biyolog Fatih Polat ise deniz kaplumbağalarının metabolizmalarının yavaş olması nedeniyle iyileşme süreçlerinin uzun sürdüğünü ifade etti. Bu durumun yavru bireylerde daha da belirgin hale geldiğini belirten Polat, özellikle kıyı bölgelerindeki deniz kirliliğinin enfeksiyon riskini artırdığına dikkat çekti. Göç yeteneği gelişmemiş bu yaş grubundaki kaplumbağaların Türkiye kıyılarında beslenmek zorunda kaldığını, bu nedenle kirlenmeden doğrudan etkilendiklerini söyledi.
Yetkililer, Arda’nın tedavisinin tamamlanmasının ardından sağlığına kavuşması halinde doğal yaşam alanına yeniden bırakılacağını ifade etti. DEKAMER’de yürütülen bu süreç, denizel kirliliğin hassas türler üzerindeki etkisini bir kez daha gözler önüne sererken, yaralı deniz canlılarının yaşama döndürülmesi için verilen emeği de ortaya koyuyor.
