Ege Zeytin ve Zeytinyağı İhracatçıları Birliği’nin seçimli genel kurul toplantısında mevcut başkan Emre Uygun, 55 oy alarak yeniden başkanlığa seçildi. Genel kurulda sektörün mevcut durumu, ihracat verileri ve gelecek hedefleri kapsamlı şekilde ele alındı.
“İki farklı tabloyla karşı karşıyayız”
Genel kurulda konuşan Emre Uygun, sektörün son dönemde hem küresel hem ulusal düzeyde önemli sınamalarla karşı karşıya olduğunu belirtti. 2023/24 sezonunda 763 milyon dolara ulaşan ihracatın, 2024/25 sezonunda yüzde 27 gerileyerek 559 milyon dolara düştüğünü ifade etti. Verilerin iki farklı tablo ortaya koyduğunu aktaran Uygun, sofralık zeytin ihracatının güçlü bir performans sergilediğini, buna karşın zeytinyağı ihracatında ciddi düşüş yaşandığını dile getirdi. Sofralık zeytinde ihracatın 255 milyon dolara ulaştığını, siyah ve yeşil zeytinde artış kaydedildiğini belirterek, zeytinyağı ihracatının ise yüzde 50’ye yakın gerileyerek 252 milyon dolara düştüğünü aktardı.
“Kısıtlamalar rekabet gücünü zayıflattı”
Zeytinyağı ihracatındaki gerilemenin yalnızca küresel fiyatlarla açıklanamayacağını belirten Uygun, son yıllarda uygulanan kısıtlama ve yasakların sektörün uluslararası pazarlardaki konumunu olumsuz etkilediğini ifade etti. Bu durumun Türkiye’nin güvenilir tedarikçi imajına zarar verdiğini ve pazar kaybına yol açtığını vurguladı. 2025/26 sezonunda da ihracat kaybının sürdüğünü belirten Uygun, özellikle zeytinyağı ihracatında miktar bazında ciddi düşüş yaşandığını dile getirdi.
Yeni pazar arayışı ve tanıtım hamleleri
Birlik olarak ihracatı artırmak amacıyla uluslararası pazarlarda aktif çalışmalar yürüttüklerini belirten Uygun, ABD, Kanada, Japonya ve Avustralya gibi hedef pazarlarda ticaret heyetleri düzenlediklerini ifade etti. Uluslararası fuarlara katılım ve tanıtım faaliyetlerinin sürdüğünü vurgulayarak, Turkish Taste projesinin de sektöre katkı sağladığını kaydetti.
OLIVEtoLIVE projesiyle rekabet gücü artacak
Sektörün uzun vadeli gelişimi için OLIVEtoLIVE UR-GE Projesi’nin hayata geçirildiğini açıklayan Uygun, projeye 60 firmanın başvurduğunu belirtti. Bu sayının birlik tarihinde ulaşılan en yüksek katılım olduğunu ifade ederek, firmaların altyapı, eğitim ve pazarlama süreçlerinin güçlendirilmesinin hedeflendiğini paylaştı.
İhracatta belirsizlik eleştirisi
Genel kurulda ihracat yasakları ve kotaların sektörde belirsizlik yarattığına dikkat çekildi. Uygun, Dahilde İşleme Rejimi’nin ihracatçılar için önemli bir araç olduğunu belirterek, bu mekanizmanın sürekli erişilebilir olması gerektiğini ifade etti. Sektörün sürdürülebilir hammadde tedariği için istişareye dayalı çözümler geliştirilmesi gerektiğini söyledi.
Pestisit uyarısı: “Yeni risk kapıda”
Uygun, özellikle Uzakdoğu ve Amerika pazarlarında pestisit kaynaklı risklerin arttığını belirterek, yapılan analizlerde önemli oranlarda kalıntıya rastlandığını ifade etti. Üretim aşamasından itibaren önlem alınması gerektiğini vurgulayarak, bu sorunun büyüyen bir tehdit olduğunu sözlerine ekledi.
Yeni yönetim belirlendi
Genel kurulun ardından yapılan seçimle Emre Uygun başkanlığındaki liste göreve getirildi. Yeni yönetim kurulunda sektörün farklı temsilcilerinden isimler yer alırken, denetim kurulu üyeleri de belirlendi.
