Dövizli işlemlerde devrim
Kazım Kaplan
'
Herkesin bildiği üzere Merkez Bankası tarafından yayımlanan ihracat genelgesine göre, ihracat bedelinin %25 inin Merkez Bankası’na satılması zorunlu hale getirilmişti.
Şimdi ise ihracat genelgesinde değişiklik yapıldı;
İhracat bedellerinin Merkez Bankası’na satışı
EK MADDE 1 – (1) Bu maddenin yürürlük tarihinden itibaren İBKB’ye veya DAB’a bağlanan ihracat bedellerinin en az % 40'ı İBKB’yi veya DAB’ı düzenleyen bankaya satılır. Bu bedeller bankaca Merkez Bankası tarafından ilan edilen ve işlem günü için geçerli döviz alış kuru üzerinden aynı gün Merkez Bankası’na satılır ve Merkez Bankası’nın banka nezdindeki hesabına aktarılır. Söz konusu tutarın tam karşılığı banka tarafından ihracatçıya Türk parası olarak ödenir.
Bu maddeden de anlaşılacağı üzere, Merkez Bankası’na satışı zorunlu olan tutar % 25 den % 40’a çıkartıldı.
Ayrıca 19 Nisan 2022 tarih ve 31814 sayılı Resmi Gazete’de Türk Parası Kıymetini Koruma Hakkında 32 Sayılı Karar’a İlişkin Tebliğ (Tebliğ No: 2008-32/34)’de Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ (Tebliğ No: 2022-32/66) yayımlanarak;
MADDE 1- 28/2/2008 tarihli ve 26801 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Parası Kıymetini Koruma Hakkında 32 Sayılı Karara İlişkin Tebliğ (Tebliğ No: 2008-32/34)’in 8’inci maddesinin dokuzuncu fıkrasının sonuna “Ancak sözleşme konusu ödeme yükümlülüklerinin Türk parası cinsinden yerine getirilmesi ve kabul edilmesi zorunludur.” cümlesi eklenmiş, on beşinci fıkrasında yer alan “Kararlaştırılması” ibaresi “Kararlaştırılması, ödenmesi ve kabul edilmesi” şeklinde değiştirilmiştir.
Denilerek ilgili madde metni;
“Türkiye’de yerleşik kişilerin kendi aralarında akdedecekleri; taşıt satış sözleşmeleri dışında kalan menkul satış sözleşmelerinde sözleşme bedelini ve bu sözleşmelerden kaynaklanan diğer ödeme yükümlülüklerini döviz cinsinden veya dövize endeksli olarak kararlaştırmaları mümkündür. (Ek cümle: RG-19/4/2022-31814) Ancak sözleşme konusu ödeme yükümlülüklerinin Türk parası cinsinden yerine getirilmesi ve kabul edilmesi zorunludur”
Olmuştur.
Bu değişikliğin emtia ve demirbaş gibi ticari nitelikteki menkul varlıklara ilişkin sözleşmeleri de kapsadığı değerlendirilmektedir. Ayrıca, ilgili metinde sözleşmeye dayalı satış ifadesi geçtiği için, sözleşmesiz direkt satışlarda dövizle ödeme yapılabileceği de değerlendirilmektedir.
Genelge yayımı tarihinde yürürlüğe girdi, ancak genelge henüz çok yeni olduğu için bu değerlendirmeler hakkında ayrıca açıklama yapılacağı düşünülmektedir.
'
Yorumlar