Aynı anda birkaç işi birden yapmaya çalışmak olarak tarif edebilecek ‘çoklu görev efsanesi’ni ele aldığım yazımın ikinci bölümünü sunuyorum.
Dikkat kalıntısı
Çoklu görevin bir diğer türü de, birden fazla görevi hızlı bir şekilde yapmaya çalışmamızdır. Esasen aynı anda tek bir iş yapıyor olsanız da, yine de bir görevden diğerine geçiyorsunuz. Sonuç olarak, bu durum dikkat kalıntısı adı verilen bir şeyin birikmesine neden olur.
Temel olarak bu, bir görevden diğerine geçiştir. Örneğin, ekibinizle bir görüntülü görüşmeyi yeni bitirdiniz. Ara vermeden hemen bir sonraki görevinize atlıyorsunuz. Ancak, o görüşme hala aklınızın bir köşesinde olduğundan, bir sonraki göreve %100 odaklanamıyorsunuz.
Minnesota Üniversitesi’nde işletme fakültesi profesörü olan Sophie Leroy, 2009 tarihli bir makalesinde, “İnsanların dikkatlerini tamamen başka bir göreve odaklamak ve iyi performans göstermek için bir görev hakkında düşünmeyi bırakmaları gerekiyor” diye yazmıştı. “Ancak sonuçlar, insanların dikkatlerini tamamlanmamış bir görevden uzaklaştırmasının zor olduğunu ve bunun sonucunda görev performanslarının düştüğünü gösteriyor.”
Aktiviteleri değiştirdiğinizde beyninizin yönetici işlevlerinin, yönetici kontrol sürecine ulaşmak için iki aşamadan geçmesini zorluyorsunuz:
- Birinci aşama hedef değiştirmedir; bir şey yerine başka bir şey yapmaya karar verirsiniz.
- İkinci aşama, rol aktivasyonudur; burada önceki görevin kurallarından yenisine geçilir.
Bu enerji yoğun aşamalardan geçmek zihinsel olarak yorucudur. Hatta iradenizi bile tüketebilir.
Arkaplan görevlendirme: Kuralın istisnası
Adil olmak gerekirse, aynı anda ikiden fazla şey yapmak da mümkündür. Örneğin, arka plan görevlerini ele alalım.
Crenshaw, “Arka plan görevi, e-postalarınızı yanıtlarken çamaşır yıkamaya başlamak gibi arka planda anlamsız veya sıradan bir şeyin gerçekleşmesidir” diye açıklıyor. “Çamaşır yıkamak dikkatinizi gerektirmediği ve arka planda gerçekleştiği için bu bir arka plan görevidir.” Ve bu, çoklu düşünme gerektirmediği için “çok verimli olabilir.”
Çözüm? Tek görevin gücünden yararlanma
Adından da anlaşılacağı gibi, tek görev, aynı anda tek bir aktiviteye odaklanmaktır. Bunu yaptığınızda, daha kısa sürede daha kaliteli işler ortaya çıkarırsınız. Ayrıca daha az stres yaşarsınız. Ayrıca bu durum yaratıcılığınızı artırabilir ve önceliklerinize odaklanmanızı teşvik edebilir.
Peki bu süper gücü nasıl geliştirebilirsiniz? Kaliforniya Üniversitesi, San Francisco’dan nörobilimci Adam Gazzaley’e göre, şu basit 3 adımlı planı izleyerek bunu başarabilirsiniz:
- Telefonunuzu saklayın. “Sadece sessize almayın, ters çevirmeyin” diyor. “Bir çekmeceye, bir çantaya, yani görünürde olmadığı sürece herhangi bir yere koyun.” Bu biraz abartılı gelebilir. Ama “telefonun sadece görüntüsü bile dikkat dağıtıcı düşünceleri tetikliyor.”
- Zamanlayıcı ayarlayın. “Başlangıçta, yalnızca elinizdeki işe ayıracağınız, dikkat dağıtıcı unsurlardan uzak beş dakikayla başlayın” diye ekliyor. “Odaklanma becerilerinizi geliştirdikçe bu süreyi artıracaksınız.”
- Bir mola verin. (tercihen dışarıda) “Masada bir fincan kahve daha içmek yerine, zihinsel rezervlerinizi işten ve ideal olarak ekranlardan bir mola vererek yenileyin” diye yazıyor.
- Mümkünse, konsantrasyonu artırabileceği için dışarı çıkın.
Oldukça kolay, değil mi?
Yukarıdakileri uyguladıktan sonra, şu tek görevli stratejileri de denemek isteyebilirsiniz:
- Sessiz bir alanda kendinize özel bir çalışma alanı oluşturun. Ayrıca, bu alanın sık sık temizlenip düzenlendiğinden emin olun.
- Odaklı çalışma için zaman blokları içeren günlük bir program oluşturun. Ayrıca, e-postalarınızı kontrol etmek için de zaman blokları ekleyin.
- Pomodoro Tekniğini deneyin; 25 dakika çalışıp, 5 dakika mola verin.
- Çalışırken bilgisayarınızda yalnızca bir sekmeyi açık bırakın.
- Gerçekçi olmayan son tarihler belirleyin. HBR, bunun odaklanmanızı sağladığını belirtiyor.
- Listelerinizi öncelik sırasına koyun.
- Dikkat dağıtan uygulamaları ve web sitelerini belirli zamanlarda engelleyin.
- Benzer görevleri bir araya toplayın.
- Farkındalığınızı geliştirin.
- Başladığınız işi mutlaka bitirin.