Herkese merhaba, bugün sizlere çok eskilere dayanan, bölge bölge farklılık gösterse de lezzet olarak birbirine yakın bir lezzetin hikâyesini anlatacağım. Tarihi çok eskilere dayanan toprak kapların (güveç) hikayesi...
Güvecin aslında kasaplarda yapıldığını, sonrasında taş fırınlarda ağır ateşte pişirildiğini biliyor muydunuz? Çok önceden kasap dükkânlarında boy boy güveçler olur, gelen kişi kaç kişi olacağını belirtirdi. Ona göre kasapta hazırlanır ve fırınlara gönderilirdi. Bölge bölge farklılık gösterse de hepsinin ortak noktası toprak kapta (kara güveç) pişirilmesidir.
Karadeniz bölgesinde kemikli dana eti ve patatesle pişirilir. Balıkesir bu konuda yer etmiş bir bölge; oğlak eti kullanılır, taş fırında pişirilir ve bir nevi tandır kebabı gibi olur. Güveciyle meşhur bir ilimiz Kütahya; erkek keçi, dana ve kuzu etiyle yapılır. Et hazırlanıp taş fırınlarda pişirilir.
İç Anadolu'da güveç farklılık gösterir. Beypazarı en bilinen lezzetlerden biridir; kuzu eti, kuyruk yağı, domates ve biberle pişirilir. Konya'da güveç çok daha farklı bir lezzete bürünür; et ve sebzelerin harmanlanıp güveçte taş fırında pişirilmesiyle hazırlanır. Burada dana eti kullanılır. Manisa ilimizin Kula ilçesi de güveciyle meşhurdur; orada kuzu eti bol bir şekilde domates ve tereyağı ilavesiyle yapılır.
Ege bölgesinde de güveç çok farklılık gösterir; et ve bol çeşitli sebzeler harmanlanıp toprak kapta taş fırında pişirilir. Akdeniz Bölgesi’nde de kuzu eti bol sarımsak, domates, biber, patlıcan ve patatesle pişirilir. Güneyde güveç coğrafi işaretli bir yemek olarak sıkça tüketilir. Urfa ve Antep'te toprak tepsilerde kuzu eti biber ve domates ile pişirilir.
Ben bugün size ünü yurt dışına taşmış, tescillenmiş coğrafi işaretli bir yemek olan Diyarbakır güvecini anlatacağım. Kuzu eti ile yapılan bir yemek. Kasaplarda ve evlerde hazırlanıp taş fırında pişirilen ve mutlaka yanında duvaklı pilav (coğrafi işaretli) ile servis yapılan bir yemek ve eşlikçisi olmazsa olmaz dedikleri tırnaklı pide ile ikram edilir. Hadi o zaman tarifine geçelim.
Diyarbakır güveci tarifi
Malzemeler: 1 kg kemikli kuzu eti, 2 adet patlıcan, 1.5 kg domates, 4 adet sivri biber, 1 baş soyulmuş sarımsak, 1 tatlı kaşığı biber salçası, 1 tatlı kaşığı domates salçası, Tuz, karabiber, pul biber, 200 gr küp doğranmış kuyruk yağı.
Yapılışı:
1. Kuyruk yağını bir tavaya koyup kısık ateşte yağını salana kadar kavurun (yakmadan). İçinden kuyrukları çıkarıp kenara alın.
2. Kemikli eti tuz, karabiber, pul biber ve salçalarla harmanlayın.
3. Patlıcanı kuşbaşı doğrayın. Domatesleri küp doğrayın, biberleri doğrayın ve hepsini birleştirip harmanlayın.
4. Toprak güvece sebzelerin yarısını koyun. Üzerine etleri ve sarımsakları yerleştirin. Kalan sebzeleri ilave edin ve eritilen kuyruk yağını gezdirin.
5. Evde fırında pişecekse üzerine yağlı kağıt kapatıp 200 derecelik fırında 45 dakika pişirin. Sonra üzerini açıp ısıyı 180 derece yapıp yarım saat de böyle pişirin.
6. Pilav ve pide ile servis yapın.
Afiyet olsun!
