Herkese merhabalar! Bugünkü yazımızda Karadeniz'in şirin yerlerinden biri olan Safranbolu'dayız. Geçen hafta Safranbolu'da üç gün süren bir gastronomi festivali düzenlendi ve dolu dolu geçen bir festival oldu. Ülkemizin saygın şefleri safranla çok güzel atölye çalışmaları (workshop) yaptılar. Bence herkes böyle emek verilen gastronomi etkinliklerine katılmalı, yeni tatlar ve ikramlıklar denemeli. Festivalde 5000 kişiye safranlı pilav ve safranlı helva ikramımız oldu. Genç şeflerin kendi tarifleriyle yaptıkları safranlı lezzetler de takdire değerdi.
Safranbolu Mutfağının Özellikleri
Safranbolu'nun kendine has çok güzel lezzetleri var. Mutfak kültürü, ikliminden dolayı et ve hamur ağırlıklıdır. Hepsi de son derece lezzetli kültür yemekleridir ve safran ön plandadır. Safranlı et yemekleri, hamur işleri ve tatlılar ile adıyla özdeşleşen safran lokumu ve kolonyası oldukça meşhurdur. Ben daha önce iki kere Safranbolu'ya gitmiştim; kültür yemeklerini araştırırken yemekleri kadar isimlerinin de çok farklı olduğunu gördüm.
Safranbolu'nun Meşhur Yöresel Lezzetleri
Lezzet Adı Özellikleri ve İçeriği
Peruhi Yöreye özel keş peyniri, yoğurt ve mantı hamuruyla hazırlanan özel bir yemektir.
Kuyu Kebabı 2 metrelik kuyularda odun ateşinde pişirilen kuzu ve oğlak etiyle yapılan bir et yemeğidir.
Safranbolu Bükmesi Ispanak, pazı ve kıyma ile hazırlanan kapalı bir tür yöresel pidedir.
Cevizli Yayım Ev yapımı eriştenin ceviz, keş peyniri ve bol tereyağıyla harmanlanmasıyla yapılır.
Göbü Mayalı hamurdan yapılan; sade, peynirli ya da kıymalı içle hazırlanan yarım ay şekli verilerek kızartılan bir börektir.
Güllü Börek Patatesli-kıymalı ya da patatesli-peynirli katmanlarla hazırlanan özel bir börek çeşididir.
Ekşili Kelle Yöresel ekşi sosla hazırlanan geleneksel bir sakatat yemeğidir.
Safranbolu Simidi Susamsız, çıtır, meşe odunu ile pişen tarihi bir kahvaltılıktır.
Safranlı Zerde Pirinç, şeker, kuş üzümü, çam fıstığı ve gerçek safranla hazırlanan geleneksel bir tatlıdır.
Safranbolu Lokumu Geleneksel yollarla üretilen, gerçek safran kullanılan meşhur hediyelik tatlıdır.
Kiren Şerbeti Kızılcıktan yapılan mayhoş, ferahlatıcı bir şerbettir; bölgede çokça tüketilir.
Lezzet Adı Özellikleri ve İçeriği
Kızılcık Tarhanası Bilinen tarhananın aksine kızılcık püresiyle yapılan geleneksel bir şifa çorbasıdır.
Safranbolu Baklavası Çok ince açılan ve 48 kat olan bol cevizli bir baklavadır; son zamanlarda safran ile de yapılmaktadır.
Bağlar Gazozu Yöreye özgü nostaljik bir gazoz çeşididir.
Sonbaharın Gizli Hazinesi: Safranbolu Mantarları
Beni en çok şaşırtan ise daha önceki gidişlerimde hep sıcak mevsimde gittiğim için atladığım bir lezzeti keşfetme imkanımın olmasıydı. Bol yağmur olduğu zamanlarda Safranbolu'da çok çeşitli mantar türleri yetişiyor ve bölge adeta bir "mantar cenneti" diye biliniyor; ben bunu biraz geç öğrendim. Bölgede kanlıca mantarı (çam kanlıcası da deniyor), oldukça enteresan bir tür olan ebişke mantarı, genellikle börek yapımında kullanılan tellice mantarı, erişte mantarı, köknar mantarı ve kuzugöbeği tamamen doğal ortamında yetişen ve inanılmaz lezzetli mantar türleridir.
Peri Halkası Mantarlı Pilav Tarifi
Bugün sizlere doğal ortamda yetişen peri halkası mantarı ile yaptığım pilavın tarifini vereceğim.
Malzemeler
500 g peri mantarı
1 adet kuru soğan
1 tatlı kaşığı toz şeker
1 fincan kaju
1 fincan badem (ayıklanmış)
1 su bardağı pirinç
1 yemek kaşığı tereyağı
1 fincan zeytinyağı
2 – 2,5 su bardağı et suyu
Tuz
Yapılışı
1. Öncelikle mantarları güzelce temizleyip yıkayın ve temiz bir havlu ile kurulayın.
2. Pilav tenceresine doğranmış soğan, zeytinyağı ve tereyağını alın; üzerine toz şekeri serpip kısık ateşte karamelize edin.
3. Karamelize olan soğanların içine mantarları atın. Mantarları ekleyince ocağın altını açın.
4. Mantarlar sotelenip suyunu çekerek yağa düşünce, önceden suda beklettiğiniz pirinçleri süzüp tencereye ilave edin.
5. Pirinci de 7-8 dakika kadar kavurduktan sonra et suyunu ve tuzunu ilave edin (her pirinç farklı miktarda su kaldıracağı için et suyunu kontrollü ekleyin).
6. Tencerenin kapağını kapatıp kısık ateşte pirinç pilavını pişmeye bırakın.
7. Pilavı ocaktan almaya yakın, ayrı bir tavada 2 kaşık yağda kavurduğunuz badem ve kajuları pilava ekleyip suyunu tamamen çektirin.
8. Ocağın altını kapatın, pilavı 15 dakika dinlendirip demlendirdikten sonra sıcak servis yapın. Afiyet olsun!